Hãng thông tấn nhà nước Trung Quốc Tân Hoa Xã đã đăng ký là một đại diện nước ngoài theo luật pháp Hoa Kỳ, hơn 2 năm sau khi Bộ Tư pháp (DOJ) được cho là đã ra lệnh phải làm như vậy.

Hãng thông tấn Trung Quốc Tân Hoa Xã
Một bảng quảng cáo điện tử được hãng thông tấn quốc doanh của Trung Quốc-Tân Hoa Xã-thuê, ra mắt lần đầu tại quảng trường Thời đại của New York vào ngày 1/8/2011 (Ảnh: Stan Honda/AFP Getty Images).

Bộ phận tại Hoa Kỳ của Tân Hoa Xã đã được đăng ký theo Đạo luật Đăng ký Đại diện Nước ngoài (FARA) hôm 05/05, theo cơ sở dữ liệu trực tuyến FARA của DOJ. Điều này khiến Tân Hoa Xã trở thành tổ chức truyền thông quốc doanh thứ ba của Trung Quốc đăng ký là đại diện ở nước ngoài, sau CGTN, chi nhánh quốc tế của Đài truyền hình quốc doanh Trung Quốc và China Daily, một tờ báo tiếng Anh do cơ quan tuyên truyền của chế độ này quản lý.

Hồi tháng 9 năm 2018, tờ The Wall Street Journal đã đưa tin, rằng DOJ yêu cầu Tân Hoa Xã và CGTN đăng ký theo FARA. CTGN đã làm theo vào tháng 2/2019.

FARA được thông qua vào năm 1938 để chống lại các nỗ lực tuyên truyền của Đức Quốc xã và các chiến dịch gây ảnh hưởng tại Hoa Kỳ. Đạo luật này yêu cầu các chính phủ nước ngoài, đảng phái chính trị và nhà vận động hành lang mà họ thuê ở Hoa Kỳ phải đăng ký với bộ tư pháp. Mặc dù việc đăng ký không ảnh hưởng đến nội dung biên tập của kênh truyền thông nhưng luật yêu cầu tổ chức đó phải cung cấp thông tin ngân sách và chi tiêu hàng năm của mình.

Hồ sơ FARA cho thấy trụ sở Tân Hoa Xã ở Bắc Kinh đã trả cho văn phòng bắc Mỹ của mình hơn 8,6 triệu đô la chi phí hoạt động từ tháng 3/2020 đến tháng 4/2021. Văn phòng bắc Mỹ của Tân Hoa Xã có 8 địa điểm ở New York, Washington, Chicago, Los Angeles, Houston và San Francisco.

Tân Hoa Xã đã thuê một màn hình [quảng cáo] khổng lồ ở quảng trường Thời đại từ năm 2011, được gọi là “màn hình Trung Quốc”. Hồi tháng 2, nó đã phát quảng cáo kêu gọi đoàn kết trong cuộc chiến chống lại đại dịch, đồng thời thúc đẩy nỗ lực của Bắc Kinh trong việc chống lại virus Trung cộng trên toàn thế giới. Đây cũng là khoảng thời gian chế độ này đang bị chỉ trích về sự thiếu minh bạch khi các nhà điều tra của WHO tìm hiểu nguồn gốc của virus.

Các chi phí liên quan đến việc thuê biển quảng cáo không bao gồm trong hồ sơ FARA. Tuy nhiên, các tài liệu này lại cho thấy Tân Hoa Xã đã trả hơn 130.000 đô la cho “phí truyền thông” không xác định trong khoảng thời gian từ 3/2020 đến 5/2021. Tài liệu không đề cập ai đã trả phí.

Hồ sơ của Tân Hoa Xã được đưa ra sau khi một số nhà lập pháp yêu cầu DOJ điều tra vấn đề đăng ký của Tân Hoa Xã với FARA trong những năm gần đây. Dân biểu Jim Banks (Cộng hòa-Indiana) trong một bức thư hồi tháng 01/2020  gửi Tổng Chưởng lý đương thời William Barr nói rằng thật là “rất đáng lo ngại” khi văn phòng này vẫn chưa được đăng ký, nói thêm rằng “Tân Hoa Xã và Trung cộng có mối quan hệ bền chặt và lâu dài.”

Năm ngoái, Tân Hoa Xã nằm trong số 15 phương tiện truyền thông do chính quyền Trung Cộng kiểm soát bị chính quyền TT Trump định danh là phái đoàn nước ngoài. Hành Động thái này vừa để hạn chế hoạt động của họ ở Hoa Kỳ mà không ảnh hưởng đến việc xuất bản, được thực hiện vì nhận thấy vai trò của họ như là cơ quan tuyên truyền của Trung cộng.

Một báo cáo của ủy ban quốc hội Hoa Kỳ năm 2017 đã cảnh báo rằng Tân Hoa Xã không chỉ tham gia vào công việc tuyên truyền.

 “Tân Hoa Xã thực hiện một số chức năng của cơ quan tình báo bằng cách thu thập thông tin và đưa ra các báo cáo mật cho lãnh đạo Trung Quốc về các sự kiện trong nước và quốc tế”, báo cáo của Ủy ban Đánh giá An ninh và Kinh tế Trung Quốc của Hoa Kỳ nêu rõ.

Cựu phóng viên Tân Hoa Xã người Canada, Mark Bourrie cho biết ông đã bị cơ quan này sử dụng để thu thập thông tin tình báo về những người chỉ trích chế độ này ở nước ngoài khi đang làm phóng viên từ năm 2010 đến 2012. Trong một lần, ông được yêu cầu chuẩn bị bản ghi một cuộc họp báo của Đức Đạt Lai Lạt Ma tổ chức với các phóng viên ở Ottawa và cũng yêu cầu tìm hiểu những gì nhà lãnh đạo tinh thần này đã thảo luận trong cuộc gặp riêng với thủ tướng Canada lúc bấy giờ là Stephen Harper. Khi Bourrie hỏi trưởng văn phòng của mình rằng liệu tài liệu có được sử dụng cho một câu chuyện thời sự hay không, vị trưởng phòng trả lời là không.

Bourrie nói với The Epoch Times vào thời điểm đó: “Việc họ tham dự kiểu như một cuộc hội thảo hai ngày về Tây Tạng, quay phim và ghi chép lại mọi thứ, điều đó không phải [dành cho] một ấn phẩm đặc biệt – mà nó thuộc về tình báo Trung Quốc,” Bourrie nói với The Epoch Times.

Tân Hoa Xã Bắc Mỹ đã không lập tức phản hồi câu hỏi từ The Epoch Times và DOJ cũng từ chối bình luận.

Do Cathy He thực hiện
Thiện Lan biên dịch

Xem thêm:

Với 22 ngôn ngữ, Epoch Times là một kênh truyền thông Mỹ độc lập theo nguyên tắc Sự Thật và Truyền Thống. Thông qua những bài báo trung thực, cung cấp sự thật và làm sáng tỏ những vấn đề xã hội quan trọng, Epoch Times mong muốn gửi đến Quý độc giả những giá trị nhân văn của sự chính trực, lương thiện, lòng trắc ẩn, hay những bài học quý giá từ lịch sử, đồng thời tôn vinh các giá trị phổ quát của nhân loại.

Rất mong nhận được sự ủng hộ và đồng hành của Quý độc giả thông qua việc chia sẻ, lan tỏa các bài viết đến với cộng đồng. Epoch Times tin rằng đây là cách để chúng ta cùng kiến tạo tương lai, đi tới một đại kỷ nguyên mới huy hoàng và đẹp đẽ hơn.


Mọi ý kiến và đóng góp bài vở, xin vui lòng gửi về: [email protected]