Cuộc xâm lược hiện tại của Nga vào Ukraine lẽ ra đã có thể tránh được, và điều này cho thấy một sự thất bại rằng giới lãnh đạo Hoa Kỳ không thể giao tiếp hiệu quả với bộ phận đồng cấp bên Nga, theo Tướng Michael Flynn, một trung tướng quân đội đã về hưu, người từng giữ chức Cố vấn An ninh Quốc gia cho cựu Tổng thống Donald Trump một thời gian ngắn.

“Nga, Ukraine, Âu Châu … chuyện gì đang xảy ra vậy? Ở góc nhìn toàn cảnh, đây là một cuộc chiến hoàn toàn có thể tránh được. Hoàn toàn có thể tránh được,” Ông Flynn gần đây đã nói với chương trình “Capitol Report” của đài NTD.

Ông Flynn nói: “Điều này thực sự quay trở lại năm 1994, cái được gọi là Hiệp định Budapest, ở Budapest, Hungary, vào cuối Chiến Tranh Lạnh.”

Vào ngày 05/12/1994, Nga, Vương quốc Anh, và Hoa Kỳ đã ký một bản thỏa thuận với Ukraine được gọi là Bản ghi nhớ Budapest về Bảo đảm An ninh tại Budapest, Hungary. Ba cường quốc hạt nhân này đã đưa ra những bảo đảm về độc lập và chủ quyền của Ukraine để đổi lấy việc nước này loại bỏ tất cả vũ khí hạt nhân ra khỏi lãnh thổ của mình và trở thành thành viên của Hiệp ước Không Phổ biến Vũ khí Hạt nhân. Hai cường quốc hạt nhân khác là Trung Quốc và Pháp đã đưa ra lời bảo đảm trong các văn bản riêng biệt.

Các cường quốc hạt nhân này cũng đã ký các cam kết bảo đảm an ninh giống hệt nhau với Belarus và Kazakhstan vào thời điểm đó.

Tổng thống Hoa Kỳ Bill Clinton (bên trái), Tổng thống Nga Boris Yeltsin (chính giữa), và người đồng cấp Ukraine Leonid M. Kravchuk (bên phải) bắt tay sau khi ký thỏa thuận giải trừ vũ khí hạt nhân tại Điện Kremlin ở Moscow, Nga, vào ngày 14/01/1994. Theo hiệp định, Ukraine, cường quốc hạt nhân lớn thứ ba thế giới, sẽ chuyển giao tất cả các vũ khí hạt nhân chiến lược của mình cho Nga để tiêu hủy. (Ảnh: Sergei Supinsky/AFP qua Getty Images)

“Một trong những điều khoản gây được tiếng vang lớn từ hiệp định Budapest là NATO không xâm phạm thêm nữa đối với Liên bang Nga mới này,” ông Flynn nói, đồng thời giải thích rằng không có nhà lãnh đạo quốc gia nào muốn có hỏa tiễn hạt nhân xuyên qua ranh giới giữa Nga và các nước Âu Châu.

Bản ghi nhớ Budapest (pdf) không đề cập đến việc mở rộng NATO. Tuy nhiên, các nhà lãnh đạo phương Tây đã hứa sẽ không mở rộng NATO về phía đông trong suốt quá trình thống nhất nước Đức vào năm 1990 và sau đó là vào năm 1991. Ngoại trưởng Hoa Kỳ James Baker từng nổi tiếng vì lời bảo đảm “không một tấc về phía đông” về sự mở rộng của NATO trong cuộc gặp của ông với nhà lãnh đạo Liên Xô Mikhail Gorbachev vào ngày 09/02/1990.

Theo các tài liệu được giải mật gần đây của Cơ quan Lưu trữ An ninh Quốc gia tại Đại học George Washington được công bố vào ngày 24/11/2021, trước và sau cuộc họp Budapest năm 1994, Tổng thống đương thời Bill Clinton đã bảo đảm với Tổng thống Nga lúc bấy giờ là ông Boris Yeltsin rằng bất kỳ sự mở rộng nào của NATO đều sẽ chậm rãi, không có gì bất ngờ, đồng thời xây dựng một khối Âu Châu bao trùm chứ không loại trừ, cũng như có “quan hệ đối tác” với Nga.

Vào ngày 28/09/1994, trong một cuộc trò chuyện, ông Clinton nói với ông Yeltsin rằng ông chưa bao giờ nói rằng Nga không thể được xem xét để trở thành thành viên NATO, và rằng “khi chúng tôi nói về việc mở rộng NATO, chúng tôi đang nhấn mạnh đến sự bao gồm chứ không phải loại trừ,” và “trước mắt sẽ không có lịch trình nào sắp tới.”

Vào ngày 30/11/1994, trong một bức thư gửi ông Clinton, ông Yeltsin nói rằng, “Chúng tôi đã đồng ý với các ông rằng sẽ không có gì bất ngờ, rằng trước tiên chúng ta nên vượt qua giai đoạn hợp tác này, trong khi các vấn đề về sự phát triển hơn nữa của NATO không nên được quyết định mà không tính đến quan điểm và lợi ích của Nga.”

Tổng thống Hoa Kỳ Bill Clinton (bên phải) và Tổng thống Nga Boris Yeltsin chào nhau trong phòng Xanh tại Điện Kremlin ở Moscow, Nga, vào ngày 13/01/1994. (Ảnh: Luke Frazza/AFP qua Getty Images)

Ông Flynn cho biết, cuộc chiến này cũng cho thấy chính phủ ông Biden đã thất bại trong việc giao tiếp với Nga một cách hiệu quả để ngăn chặn sự leo thang của tình hình Ukraine.

“Chiến tranh là một sự thất bại về chính sách và ngoại giao,” ông Flynn nói. “Bất cứ khi nào quý vị thấy các nhà nước, các quốc gia, các quốc gia-nhà nước có chiến tranh với nhau, đó là do không thể giao tiếp bằng cách nào đó. Và đó là những gì đã xảy ra.”

Ông Flynn cho biết Tổng thống Nga Vladimir Putin đã liên tục nói Ukraine không nên gia nhập NATO và nước này nên tuyên bố trung lập, nhưng “chúng tôi sẽ không tham gia vào cuộc chơi ở đây, và họ chưa bao giờ làm như vậy.”

Tổng thống Ukraine đương nhiệm Volodymyr Zelensky đã thúc đẩy việc gia nhập NATO sau khi nhậm chức. Gia nhập NATO và Liên minh Âu Châu đã được đưa vào hiến pháp của Ukraine trong nhiệm kỳ của ông.

Tháng trước (03/2022), ông Zelensky cho biết đất nước của ông phải chấp nhận rằng họ sẽ không trở thành thành viên của NATO.

“Giờ đây khi chiến tranh đã xảy ra, chúng ta vẫn thấy một sự thất bại trong giao tiếp bởi vì không có vẻ như giới lãnh đạo Hoa Kỳ có thể có một cuộc trò chuyện tốt — một cuộc trò chuyện tốt, đàng hoàng, chân chính, trung thực với giới lãnh đạo của Nga, bởi vì đó thực sự là những gì mà vấn đề này xoay quanh,” ông Flynn cho biết, đồng thời đề cập đến câu nói sai lầm gần đây mà ông Biden đã nói tại Ba Lan.

Trong một bài diễn văn hôm 26/03 tại Ba Lan, ông Biden đã nói về ông Putin, “Chúa ơi, người đàn ông này không thể tiếp tục nắm quyền.”

“Ngay sau khi ông ấy nói câu đó, thì họ phải bắt đầu rút lại lời nói ấy,” ông Flynn nói. “Bởi vì nói ra điều đó thật sự quá sai lầm.”

Tòa Bạch Ốc và Bộ Ngoại giao đã làm rõ rằng ông Biden không nói về việc thay đổi chế độ.

Ông Biden đã tự bảo vệ bản thân hai ngày sau đó.

Ông Biden nói, “Tôi muốn nói rõ rằng: Lúc đó tôi không, bây giờ tôi cũng không, phát ngôn về một sự thay đổi chính sách. Tôi đang bày tỏ sự phẫn nộ về mặt đạo đức mà tôi cảm thấy, và tôi sẽ không xin lỗi về điều đó.”

Anh Harry Lee là một phóng viên của The Epoch Times tại New York. Quý vị có thể liên lạc với anh tại [email protected]

Ông Steve Lance là người dẫn chương trình Capitol Report, một chương trình tin tức chính trị được thực hiện tại Hoa Thịnh Đốn nhằm mục đích cung cấp một kênh trực tiếp cho những tiếng nói và những người định hình chính sách ở Hoa Kỳ. Capitol Report giới thiệu tất cả các tin tức chính trị trong ngày với các cuộc phỏng vấn và phân tích của các chuyên gia. 

Harry Lee và Steve Lance thực hiện
Thanh Tâm biên dịch
Quý vị tham khảo bản gốc từ The Epoch Times

Xem thêm: