Năm 2021 là một bước ngoặt đối với nền kinh tế Trung Quốc, từ tăng trưởng đến suy giảm. Mặc dù tại thời điểm viết bài này* số liệu thống kê kinh tế hàng năm chính thức của Trung Quốc cho năm 2021 chưa được công bố, nhưng kết quả hoạt động của thị trường chứng khoán trong năm cho thấy năm 2021 là một giai đoạn suy giảm của nền kinh tế Trung Quốc.

So sánh hoạt động của thị trường chứng khoán Trung Quốc với Hoa Kỳ, Âu Châu và Nhật Bản, chúng ta có thể thấy rằng nền kinh tế Trung Quốc hiện đang rơi vào tình trạng khó khăn.

Hoạt động của thị trường chứng khoán Trung Quốc cho thấy sự thật đằng sau sự tăng trưởng kinh tế của Trung Quốc

Theo Quỹ Tiền tệ Quốc tế (IMF), tăng trưởng GDP của Trung Quốc cho năm 2021 dự kiến ​​đạt 8%, một trong những mức cao nhất trên thế giới. Đối với năm 2022, IMF dự kiến ​​tăng trưởng sẽ là 5.6%.

Tuy nhiên, diễn biến của chứng khoán Trung Quốc lại không ủng hộ cho ước tính này.

Các công ty niêm yết đại chúng của một quốc gia thường nằm trong số những công ty hoạt động tốt nhất và mạnh nhất trong các lĩnh vực kinh tế của quốc gia đó. Các công ty này là những công ty độc quyền hàng đầu trong các ngành công nghiệp riêng lẻ hoặc các công ty mới nổi với tiềm năng phát triển lớn. Ở một mức độ nào đó, chúng đại diện cho sức mạnh kinh tế của một quốc gia.

Theo nghĩa này, thị trường chứng khoán Trung Quốc không phù hợp với tốc độ tăng trưởng GDP dự đoán, với Chỉ số Tổng hợp của Sở Giao dịch Chứng khoán Thượng Hải tăng 4.8% và Chỉ số Thành phần của Sở Giao dịch Chứng khoán Thâm Quyến tăng 2.7% trong năm ngoái.

Trong khi đó, thị trường chứng khoán của Hoa Kỳ và Liên minh Âu Châu hai nền kinh tế lớn trên thế giớiđã chứng tỏ sự tăng trưởng đáng kể trong năm 2021.

Sở giao dịch chứng khoán New York (NYSE) tại Wall Street ở Thành phố New York, hôm 12/01/2021. (Ảnh: Angela Weiss/AFP/Getty Images)

Năm ngoái, thị trường chứng khoán Hoa Kỳ ghi nhận mức tăng trưởng năm thứ 3 liên tiếp, với Chỉ số Dow tăng gần 19% và Chỉ số Nasdaq tăng 22%. Ấn bản Trung Quốc của The Wall Street Journal đưa tin hôm 04/01/2022, rằng tăng trưởng kinh tế năm ngoái của Hoa Kỳ có thể cao tới 5%, tốt hơn dự đoán của các nhà kinh tế, là 3.7%.

Ủy ban Âu Châu dự kiến ​​nền kinh tế Liên minh Âu Châu sẽ tăng trưởng 4.2% vào năm 2021, và chỉ số Euro Stoxx toàn Âu Châu đã tăng gần 25% trong năm, đây là năm tốt thứ hai kể từ năm 2009. Chỉ số CAC 40 của Pháp, một chỉ số chuẩn về thị trường chứng khoán của Pháp, ghi nhận mức tăng gần 30%, và DAX của Đức, một chỉ số chuẩn của thị trường chứng khoán Đức, đã tăng 15.8%.

Kết quả thị trường chứng khoán cuối năm 2021 cho thấy diễn biến tại Trung Quốc là thấp nhất trong số đó.

Điều quan trọng cần lưu ý là hoạt động của thị trường chứng khoán Trung Quốc là kết quả của việc Chính quyền Trung Quốc cấm các nhà đầu tư của mình đầu tư vào thị trường ngoại quốc và thông qua sự hỗ trợ từ Wall Street.

Nếu người Trung Quốc có thể mua cổ phiếu ngoại quốc như người Nhật

Ngày càng nhiều người Nhật Bản có xu hướng chuyển tiền tiết kiệm sang đầu tư, nhưng họ không hài lòng với việc chứng khoán Nhật Bản tăng chậm, nên nhiều người trong số họ đang chuyển tiền sang cổ phiếu ở ngoại quốc, chủ yếu là giao dịch trên thị trường chứng khoán Hoa Kỳ. Ngành tài chính Nhật Bản được tự do hóa hoàn toàn, và các nhà đầu tư Nhật Bản được tự do lựa chọn đầu tư vào cổ phiếu trong nước hoặc ngoại quốc.

Nếu người Trung Quốc có thể được hưởng quyền tự do tài chính như các nhà đầu tư Nhật Bản, tôi muốn nói rằng hầu hết người Trung Quốc sẽ tuân theo tập quán đầu tư của người Nhật vào thị trường ngoại quốc vốn tốt hơn thị trường trong nước của họ.

Tuy nhiên, ở Trung Quốc không có tự do như vậy bởi nhà cầm quyền độc tài của Trung Cộng. Hơn nữa, nhà cầm quyền này rất cần dự trữ ngoại hối của Trung Quốc để trả nợ ngoại quốc và FDI (đầu tư trực tiếp ngoại quốc) một khi các nhà đầu tư ngoại quốc có kế hoạch rút khỏi Trung Quốc. Theo cơ quan ngoại hối hàng đầu của nước này, nợ ngoại quốc chưa thanh toán của Bắc Kinh là 2.6965 ngàn tỷ USD vào cuối tháng 09/2021, trong khi dự trữ ngoại hối của nước này vào cuối tháng 10/2021 là ở mức 3.2176 ngàn tỷ USD.

Nếu các nhà đầu tư Trung Quốc được phép đầu tư vào chứng khoán ngoại quốc, thì dự trữ ngoại hối của Trung Quốc sẽ không đủ để trả nợ.

Các nhà đầu tư nhìn vào màn hình hiển thị thông tin chứng khoán tại một công ty môi giới ở Thượng Hải, Trung Quốc hôm 16/01/2020. (Ảnh: Aly Song/Reuters)

Theo ngân hàng đầu tư: trò chơi Cổ phiếu mang Khái niệm Trung Quốc tại thị trường Hoa Kỳ đã kết thúc.

Các công ty lớn của Trung Quốc đã chiếm được một khối tài sản từ thị trường vốn Hoa Kỳ bằng cách niêm yết trên các sàn giao dịch chứng khoán Hoa Kỳ. Được biết đến với tên gọi Chứng khoán mang Khái niệm Trung Quốc (China Concept stock), các công ty này vẫn không thể tiếp cận được hoàn toàn về thông tin tài chính đối với các nhà đầu tư Mỹ, vì nhà cầm quyền Trung Quốc đã từ chối các yêu cầu công bố thông tin của Hoa Kỳ với lý do “gây nguy hiểm cho an ninh quốc gia”.

Các nhà đầu tư Mỹ bị che mắt phải tin rằng các công ty Trung Quốc mà họ đầu tư vào có một tương lai tươi sáng, như một bức tranh do Wall Street đưa ra cho họ vậy.

Ủy ban Chứng khoán và Giao dịch Hoa Kỳ đã hoàn thiện các quy tắc vào tháng 12/2021 yêu cầu các công ty Trung Quốc niêm yết tại Hoa Kỳ phải tiết lộ mối quan hệ của họ với chính phủ và các chi tiết kiểm toán. Việc nhà cầm quyền Trung Quốc không tuân theo các quy tắc sẽ dẫn đến việc ngừng giao dịch hơn 200 cổ phiếu Trung Quốc trên thị trường vốn Hoa Kỳ.

Theo CNBC trong một báo cáo vào tháng 12/2021, ông David Loevinger, giám đốc điều hành của công ty quản lý tài sản TCW Group, đã dự kiến ​​rằng hầu hết các công ty Trung Quốc niêm yết trên sàn chứng khoán Hoa Kỳ sẽ rời khỏi thị trường vốn Hoa Kỳ vào năm 2024.

Ông David Loevinger nói với CNBC trong một cuộc phỏng vấn vào tháng 12: “Tôi nghĩ rằng đối với rất nhiều công ty Trung Quốc niêm yết tại thị trường Hoa Kỳ, cuộc chơi về cơ bản đã kết thúc”.

Cổ phiếu của Trung Quốc chủ yếu nằm trong các lĩnh vực kinh tế mới như Internet, giáo dục, công nghệ, giải trí, và năng lượng mới, những lĩnh vực  các nhà đầu tư từng ưa chuộng. Theo báo cáo của Liberty Times Net của Đài Loan hôm 01/01, vào năm 2021, tổng giá trị thị trường của cổ phiếu khái niệm Trung Quốc giảm 760 tỷ USD, với cổ phiếu của 40 công ty ghi nhận mức giảm 80%.

Thị trường chứng khoán Trung Quốc đã tăng nhẹ trong năm ngoái nhờ các khoản đầu tư của Wall Street; nếu không, thị trường chứng khoán của Trung Quốc đã có thể kết thúc năm ở vị trí thấp hơn so với thời điểm bắt đầu.

Tuy nhiên, với quy định mới của Ủy ban Chứng khoán Hoa Kỳ có hiệu lực từ tháng 1/2022, liệu Wall Street có tiếp tục hỗ trợ thị trường chứng khoán Trung Quốc trong năm nay? Một vấn đề lớn hơn là hầu hết các công ty Trung Quốc năm nay có khả năng hoạt động kém hơn so với năm ngoái do đại dịch và chính quyền Trung Quốc thanh trừng các lĩnh vực giáo dục, đào tạo, công nghệ, giải trí và các lĩnh vực công nghiệp khác. Do đó, nếu các ngân hàng đầu tư ở Wall Street tiếp tục đầu tư vào số cổ phiếu này, họ vẫn có thể thua lỗ.

*Ông Trịnh đã viết điều này ngay trước khi con số tăng trưởng GDP chính thức năm 2021 của Trung Quốc, là 8.1%, được công bố hôm 17/01.

Quan điểm trong bài viết này là của tác giả và không nhất thiết phản ánh quan điểm của The Epoch Times.

Tiến sĩ Trịnh Hiểu Nông là một học giả về chính trị và kinh tế Trung Quốc có trụ sở tại New Jersey. Ông Trịnh là một nhà nghiên cứu chính sách và là phụ tá của cựu lãnh đạo Đảng Triệu Tử Dương, khi ông Triệu còn là thủ tướng. Ông cũng từng là tổng biên tập của tạp chí Nghiên cứu Trung Quốc Hiện đại.

Lưu Đức biên dịch
Quý vị tham khảo bản gốc từ The Epoch Times

Xem thêm: