Một dự luật của Texas cấm hầu hết các ca phá thai đã có hiệu lực kể từ ngày 01/09, sau khi Tối cao Pháp viện không hưởng ứng một kiến ​​nghị khẩn cấp yêu cầu ngăn chặn luật này.

Đạo luật số 8 của Thượng viện [tiểu bang Texas] cấm các bác sĩ tiến hành phá thai trừ phi họ đã cố gắng nhưng không thể phát hiện được tim thai. Chỉ khi không phát hiện được tim thai, bác sĩ mới có thể tiến hành phá thai, trừ trường hợp cần cấp cứu y tế.

Một cách rõ ràng, dự luật này cấm các quan chức tiểu bang thực thi việc phá thai. Thay vào đó, các công dân bình thường – ngoại trừ một người đã khiến một phụ nữ mang thai thông qua hành vi cưỡng bức hoặc loạn luân – có thể đệ đơn kiện các bác sĩ, phòng khám hoặc bất cứ ai có liên quan đến hành vi phá thai phạm luật này.

Nếu thắng kiện họ sẽ được thưởng ít nhất 10,000 USD cho mỗi ca phá thai mà bị đơn đã thực hiện hoặc giúp đỡ thực hiện.

Thượng nghị sĩ tiểu bang Texas Bryan Hughes, một thành viên Đảng Cộng Hòa bảo trợ cho dự luật này, đã gọi đó là “đạo luật ủng hộ sự sống mạnh mẽ nhất trong lịch sử Texas” và nói rằng đây sẽ là một hình mẫu cho đất nước.

Cơ quan lập pháp do Đảng Cộng Hòa kiểm soát đã thông qua đạo luật này vào đầu năm nay. Sau đó, đạo luật này đã được Thống đốc Greg Abbott ký ban hành.

Hơn 20 nhà cung cấp dịch vụ phá thai đã kiện các quan chức tiểu bang và thẩm phán địa hạt hồi tháng Bảy, khi cáo buộc luật này là vi hiến theo phán quyết năm 1973 của Tối cao Pháp viện trong án lệ Roe kiện Wade.

Các tổ chức Whole Woman’s Health, Planned Parenthood of Greater Texas, cùng các nhà cung cấp dịch vụ [phá thai] khác đã yêu cầu tòa án ngăn luật này có hiệu lực.

Một phiên điều trần của tòa án địa hạt về vấn đề này đã được lên kế hoạch hôm 30/08, nhưng một tòa phúc thẩm đã ra lệnh bãi bỏ việc này. Điều đó đã khiến các nguyên đơn đệ trình một kháng cáo khẩn cấp lên Tối cao Pháp viện.

Khi đề cập đến án lệ Roe kiện Wade, các nguyên đơn viết: “Gần năm mươi năm về trước, Tòa án này cho rằng Texas không thể cấm việc phá thai vào thời điểm trước khi có khả năng tồn tại sự sống. Tuy nhiên, khi không có sự can thiệp của Tòa án này, trong vòng chưa đầy hai ngày, vào hôm thứ Tư, ngày 01/09, tiểu bang Texas sẽ thực hiện chính xác điều đó. Luật mới này của Texas sẽ cấm phá thai bắt đầu từ tuần thứ sáu của thai kỳ – thời điểm không thể nào bàn cãi về khả năng tồn tại sự sống và trước khi nhiều người biết rằng họ đang mang thai.”

Theo các nhà cung cấp dịch vụ phá thai, khoảng 85 đến 90% phụ nữ tại Texas phá thai khi thai nhi đã được ít nhất sáu tuần tuổi.

Đơn kháng cáo đã được đệ trình lên Thẩm phán Samuel Alito do sự phân công của tòa án.

Một phòng khám tại Trung tâm Y tế Planned Parenthood Nam Austin ở Austin, Texas, vào ngày 27/06/2016. (Ảnh: Ilana Panich-Linsman/Reuters)

Tổng chưởng lý tiểu bang Texas Ken Paxton, một thành viên Đảng Cộng Hòa, và các luật sư khác của các bị đơn đã kêu gọi Thẩm phán Alito không can thiệp.

Tối cao Pháp viện nói trong bản tóm tắt của mình rằng, “Có nhiều lý do mà các Nguyên đơn không được hưởng sự giúp đỡ bất thường mà họ tìm kiếm. Lý do rõ ràng nhất là các Nguyên đơn tìm kiếm lệnh dừng khẩn cấp từ Tòa án này hoàn toàn không thể ngăn chặn bất kỳ thiệt hại nào mà họ cho là sẽ xảy ra khi Dự luật số 8 của Thượng viện Texas có hiệu lực. Tòa án này không thể xóa bỏ bản thân luật này. Đúng hơn, Tòa án chỉ có thể ra lệnh cho việc thực thi luật này. Nhưng các Bị đơn của Chính phủ rõ ràng không thực thi luật này, và bị đơn tư nhân đã làm chứng rằng ông ta sẽ không làm như vậy.”

Bị đơn tư nhân nói trên là ông Mark Lee Dickson, giám đốc của Right to Life of East Texas. Một luật sư của ông Dickson cho biết trong một hồ sơ khác rằng các nhà cung cấp dịch vụ phá thai “không thể chứng minh rằng một lệnh tạm dừng khẩn cấp đối với các bị đơn được nêu tên sẽ ngăn chặn những tác hại không thể khắc phục được mà họ cáo buộc, và một lệnh tạm dừng khẩn cấp mở rộng ngoài phạm vi các bị đơn sẽ là vi hiến một cách nghiêm trọng.”

Theo hồ sơ công khai, ông Alito không đưa ra phán quyết về vấn đề này. Điều đó có nghĩa là luật này đã có hiệu lực từ thời khắc nửa đêm.

“Texas hiện là tiểu bang đầu tiên thực thi luật tim thai,” Texas Right to Life, một nhóm ủng hộ sự sống, cho biết trong một tuyên bố.

Bà Amy Hagstrom Miller, nhà sáng lập và là Giám đốc Điều hành của phòng khám Whole Woman’s Health ở Austin, cho biết trên Twitter rằng đội ngũ tại phòng khám đã hoàn thành việc phá thai cho “bệnh nhân cuối cùng” trước khi luật này có hiệu lực.

Các nhà cung cấp cho biết họ sẽ không tiếp tục phá thai nếu luật này có hiệu lực.

Một phán quyết của một vụ kiện khác, do hai luật sư và một quỹ hỗ trợ phụ nữ phá thai đệ trình, được đưa ra hôm 31/08. Một thẩm phán Texas nói rằng Texas Right to Life và giám đốc pháp lý của nhóm này không thể khởi kiện các nguyên đơn, ít nhất là vào lúc này.

Ông Zachary Stieber phụ trách mảng tin tức Hoa Kỳ, bao gồm cả tin tức chính trị và các vụ kiện ở Hoa Kỳ. Ông bắt đầu làm việc cho The Epoch Times với vai trò là một phóng viên đưa tin về thành phố New York.

Zachary Stieber
Hạo Văn biên dịch