Hôm 16/02, tờ Wall Street Journal của Hoa Kỳ đã đăng một bài viết dài công bố sự liên quan lợi ích “con ông cháu cha” đằng sau tập đoàn Alibaba. Bài báo còn trích dẫn lời khiển trách của ông Tập Cận Bình đối với các quan chức cao cấp Trung Cộng trong một cuộc nói chuyện nội bộ: “Mấy người các ông, không chết trên bàn rượu thì cũng chết trên giường.”

Tổng Bí thư Trung Cộng Tập Cận Bình (Ảnh: Fred Dufour/AFP/Getty Images)

Bài báo cho rằng lý do khiến ông Tập Cận Bình hạ lệnh hủy bỏ đợt phát hành cổ phiếu ra công chúng (IPO) của Ant Financial thuộc Tập đoàn Alibaba vào cuối năm 2020 dường như rất rõ ràng. Ông Tập lo ngại Ant Financial sẽ làm tăng rủi ro cho hệ thống tài chính, đồng thời tức giận với những lời chỉ trích của ông Jack Ma, người sáng lập của Alibaba.

Hai tuần trước khi Ant Financial bị đình chỉ, ông Jack Ma đã công khai chỉ trích cơ quan quản lý tài chính chỉ quan tâm đến việc giảm thiểu rủi ro và các ngân hàng Trung Quốc giống như “hiệu cầm đồ,” chỉ cho những người có sản thế chấp. Ngay sau đó, giới lãnh đạo Trung Cộng tuyên bố mở một cuộc điều tra chống độc quyền đối với Alibaba.

Hôm 16/02, tờ Wall Street Journal dẫn lời của hàng chục quan chức và cố vấn chính quyền Trung Cộng cho rằng, một lý do chính khác khiến ông Tập Cận Bình dừng đợt chào bán cổ phần của Ant Financial, đó là “chính quyền Trung Cộng ngày càng lo lắng về cấu trúc sở hữu phức tạp của Ant Financial. Họ (những người thực sự nắm giữ Ant Financial) sẽ có lợi nhất từ ​​đợt IPO lớn nhất thế giới này.”

Theo tiết lộ từ các quan chức và cố vấn chính quyền, vài tuần trước khi Ant Financial có kế hoạch niêm yết ra thị trường, một cuộc điều tra không được tiết lộ của nhà cầm quyền trung ương đã phát hiện ra việc Ant Financial che giấu sự phức tạp về quyền sở hữu của công ty.

Bài báo viết, “Đằng sau vốn chủ sở hữu của công ty là tầng tầng lớp lớp mối liên hệ đầu tư không rõ ràng, gồm một nhóm nhỏ các nhân vật quyền lực của Trung Quốc (Trung Cộng) có liên hệ chặt chẽ với nhau. Nó có liên quan đến một số gia tộc chính trị. Những gia tộc này tạo ra những thách thức tiềm tàng đối với Chủ tịch Tập và những tay chân thân tín của ông.”

Bài báo cũng cho biết, kể từ khi ông Tập Cận Bình lên nắm quyền vào năm 2012, ông đã đấu tranh chống tham nhũng, chống đầu cơ bất động sản và các hoạt động tài chính có mức rủi ro cao. Chiến dịch chống tham nhũng của ông Tập không chỉ nhắm vào tham nhũng thực tế mà còn để gia tăng quyền lực cá nhân. Kế hoạch IPO của Ant Financial chính là kiểu phát triển và tích lũy tài sản mà ông Tập đã phản đối từ trước tới nay.

Một người biết rõ về cuộc điều tra nói với Wall Street Journal rằng cơ quan quản lý giám sát của Trung Cộng đã nghiên cứu chi tiết bản cáo bạch niêm yết, một số nhà đầu tư và cơ cấu vốn chủ sở hữu của Ant Financial đã khiến ông Tập cảnh giác.

Chủ đầu tư đứng sau Ant Financial là công ty Bác Dụ (Boyu Capital Consultancy Co., Ltd.), một công ty cổ phần tư nhân do ông Giang Chí Thành, cháu trai của cựu lãnh đạo Trung Cộng Giang Trạch Dân thành lập.

Theo hồ sơ kinh doanh công khai, ban đầu Bác Dụ thành lập một công ty con ở Thượng Hải để đầu tư vào một công ty đầu tư ở Thượng Hải. Sau đó, công ty đầu tư này lại đầu tư vào một công ty cổ phần tư nhân có tên là Trung tâm Đầu tư Kinh Quản Bắc Kinh, sau đó mua cổ phần của Ant Financial thông qua công ty này.

Bài báo viết: “Trong chiến dịch chống tham nhũng của ông Tập Cận Bình, nhiều cộng sự của Giang Trạch Dân đã bị thanh trừ, và Giang vẫn luôn đứng sau hậu trường.”

Một bên liên quan khác cũng có quan hệ mật thiết với gia tộc họ Giang, là một phần của “Băng đảng Thượng Hải,” đó là Tập đoàn đầu tư Chiêu Đức Bắc Kinh do ông Lý Bá Đàm, con rể của cựu Ủy viên Thường vụ Bộ Chính trị Trung Cộng Giả Khánh Lâm nắm giữ.

Ông Lý Bá Đàm vốn rất nổi tiếng vì đã giúp thành lập Câu lạc bộ Mao Đài vào năm 2009, đây là một câu lạc bộ tư nhân nằm gần Tử Cấm Thành ở Bắc Kinh. Mấy năm gần đây, Câu lạc bộ này đã trở thành địa điểm tụ tập của các quan chức, con cháu giàu có của Trung Cộng.

Kể từ khi lên nắm quyền vào cuối năm 2012, ông Tập Cận Bình đã chỉ trích tình trạng hủ bại, các bữa tiệc xa hoa cùng các câu chuyện tình ái của các đảng viên cao cấp trong nội bộ Trung Cộng vốn khiến người dân Trung Quốc tức giận. Các hoạt động như của Câu lạc bộ Mao Đài cũng đều bị ông Tập Cận Bình cho là có hại.

Ye Ziwei
Tiểu Minh biên dịch