Quân đội Hoa Kỳ phải đầu tư vào cả năng lực tấn công lẫn phòng thủ trong không gian vũ trụ để răn đe hiệu quả các đối thủ tiềm năng như Trung Quốc và Nga, theo Bộ trưởng Không quân Frank Kendall.

“Không gian bản thân nó là một lĩnh vực mà quý vị không cố gắng chinh phục, mà sử dụng để cung cấp dịch vụ cho các lực lượng trên cạn của quý vị,” ông Kendall cho biết tại một hội thảo trên web gần đây, do Trung tâm An ninh Hoa Kỳ Mới (CNAS), một tổ chức tư vấn tập trung vào quốc phòng, thực hiện.

Ông Kendall, người đảm nhận vai trò lãnh đạo dân sự cao cấp của cả Lực lượng Không quân và Lực lượng Vũ trụ, cho biết các hệ thống thiết yếu trong không gian – chịu trách nhiệm về liên lạc, GPS, hệ thống định vị mục tiêu, và các hệ thống cảnh báo sớm chiến lược thông báo cho các chỉ huy Hoa Kỳ khi có hỏa tiễn được phóng – đang bị tích cực đe dọa bởi cuộc cạnh tranh giành quyền thống trị trong không gian đang ngày càng gia tăng.

“Chúng đang bị tấn công,” ông Kendall nói về các hệ thống này.

Để duy trì đầy đủ khả năng phòng thủ của các hệ thống trong không gian và để bảo đảm rằng Hoa Kỳ có thể ngăn chặn xung đột hoặc, nếu cần, là giành chiến thắng trong các cuộc chiến, ông Kendall cho biết cần phải phát triển và khai triển các hệ thống tấn công trong không gian.

Ông nói: “Chúng ta cần phải kết hợp đúng cách. Nó là sự kết hợp của việc phổ biến [các hệ thống] và sự phân chia [về mặt nền tảng].”

Mối đe dọa không gian đến từ Trung Cộng đang cận kề

Ông Kendall cho biết ông đã phát triển một tập hợp các mệnh lệnh để giải quyết những thách thức lớn nhất mà quân đội Hoa Kỳ phải đối mặt, bao gồm cả việc răn đe một Trung Cộng đang ngày càng hiếu chiến. Ông nói rằng việc răn đe như vậy sẽ thất bại nếu không có những thay đổi thích hợp đối với nền tảng của Hoa Kỳ và các khả năng tấn công trong không gian.

Ông Kendall nói: “Cách đây nhiều năm, chúng ta đã nhận ra rằng không gian là một lĩnh vực tranh chấp.”

Theo ông Kendall, Trung Quốc đã không lãng phí thời gian để theo đuổi các khả năng tấn công trong vũ trụ. Ông nói: “Họ đã hoạt động rất tích cực để vận hành không gian từ góc độ quân sự.”

Những nhận xét trên giống như những nhận xét của Tướng David Thompson thuộc Lực lượng Không gian Hoa Kỳ hồi tháng 11/2021. Ông Thompson nói rằng Trung Cộng “mỗi ngày” đều đang tấn công cơ sở hạ tầng không gian của Hoa Kỳ .

Các cuộc tấn công như vậy cần đến khả năng đáp trả, bởi vì kiểu tấn công mà Hoa Kỳ đang cố gắng ngăn chặn là một trong những kiểu có khả năng gây thảm họa to lớn, theo ông Kendall.

Trong bức ảnh phơi sáng lâu này, hỏa tiễn United Launch Alliance Atlas V mang theo phi hành đoàn Boeing Starliner cất cánh trên quỹ đạo bay thử nghiệm tới Trạm Vũ trụ Quốc tế từ Tổ hợp Phóng Vũ trụ 41 tại Trạm Không quân Cape Canaveral, ở Cape Canaveral, Florida, hôm 20/12/2019. (Ảnh: Terry Renna/AP)

“Các loại xung đột mà chúng ta đang cố gắng ngăn chặn… giống như các cuộc đổ bộ Normandy (D-Day) hơn là giống như chiến dịch không quân chiến lược của Không quân ở Âu Châu,” ông nói khi đề cập đến chiến dịch ném bom của quân đồng minh trong Đệ nhị Thế chiến. “Chúng diễn ra chớp nhoáng. Chúng có mật độ rất cao.”

Do đó, ông Kendall cũng cho rằng cần phải làm nhiều việc hơn nữa để bảo vệ thích đáng cả cơ sở hạ tầng không gian của Hoa Kỳ lẫn kiến ​​trúc căn bản của nó trên khắp khu vực Ấn Độ Dương–Thái Bình Dương, nơi mà ông cho rằng rất dễ bị tấn công bởi các công nghệ quân sự của Trung Quốc.

“Trung Quốc đã nhận thấy, điều đó khá dễ thấy, rằng chúng ta phụ thuộc vào một số lượng nhỏ khí tài, bao gồm cả các căn cứ không quân đồn trú ở ngoại quốc, để tiến hành các hoạt động,” ông nói. “Và bởi vì các căn cứ này là cố định, chúng có thể dễ dàng trở thành mục tiêu.”

“Trung Quốc đã xây dựng các khí tài để nhắm vào các căn cứ này. Vì vậy, chúng ta phải phản ứng với điều đó.”

Ông Kendall cho biết giờ đã muộn, nhu cầu này là cấp bách, và nếu không hành động ngay bây giờ thì sẽ là thảm họa cho sau này.

Ông nói: “Chúng ta không thể đi tiếp với một giả định ưu thế. Những vấn đề này đã ở ngay trước mắt chúng ta rồi. Chúng không phải là thứ trong tương lai mà chúng ta phải lo lắng tại một thời điểm nào đó trong 5 hoặc 10 hoặc 15 năm nữa. Chúng đang ở ngay đây rồi.”

Trung Quốc và Hoa Kỳ có ‘bộ mục tiêu’ khác nhau

Ông Kendall cho biết tuy rằng cần khẩn trương nhưng không có nghĩa là Hoa Kỳ phải phản ứng một cách mù quáng. Ông lưu ý rằng các cuộc thảo luận gần đây về phát triển vũ khí siêu thanh là lĩnh vực mà ông cho là quá thận trọng và bỏ qua những chiến lược lớn hơn của Hoa Kỳ.

Ông nói: “Trung Quốc có một loạt các mục tiêu, và tôi có thể dễ dàng hiểu tại sao họ muốn trang bị vũ khí siêu thanh với số lượng hợp lý.”

Ông lưu ý rằng trong nhiều thập niên Trung Quốc đã trang bị nhiều vũ khí thông thường có khả năng tấn công các mục tiêu cụ thể của Hoa Kỳ, và hiện họ đang bổ sung vũ khí siêu thanh vào danh sách đó. Ông nói, mỗi loại vũ khí này đều đem lại một số lợi thế cụ thể cho cách thức mà Trung Quốc muốn tấn công vào các mục tiêu nhất định.

Vì vậy, ông Kendall cho biết vũ khí siêu thanh rất quan trọng trong một số ứng dụng hữu hạn dành cho quân đội Hoa Kỳ, nhưng Hoa Kỳ không có cùng các ưu tiên hoặc mục tiêu chiến lược giống như Trung Cộng và do đó đòi hỏi các công nghệ quân sự khác.

“Chúng ta không có bộ mục tiêu giống với bộ mục tiêu mà Trung Quốc đang bận tâm,” ông nói.

Do đó, ông cho rằng sẽ tốt hơn cho quân đội nếu những cản trở – đối với việc phát triển các hệ thống vũ khí hiệu quả về mặt chi phí và một bộ máy quan liêu mất kiểm soát khiến bất kỳ dự án nào cũng phải mất nhiều năm mới có thể thực hiện được – bị loại bỏ.

Những nhận xét này này lặp lại quan điểm của cựu Phó Chủ tịch Hội đồng Tham mưu trưởng Liên quân, Tướng John Hyten, người nói rằng một bộ máy quan liêu “nghiệt ngã” và văn hóa bài xích rủi ro đang ngăn cản Hoa Kỳ phát triển các hệ thống vũ khí mới.

Với suy nghĩ đó, ông Kendall nhấn mạnh mức độ nghiêm túc của cuộc cạnh tranh giữa Hoa Kỳ và Trung Quốc, nói rằng sự xung đột giữa các cường quốc là điều chưa từng thấy kể từ sau Chiến Tranh Lạnh. Để giành chiến thắng, Hoa Kỳ sẽ phải cạnh tranh linh hoạt và mạnh mẽ.

“Tôi có 20 năm kinh nghiệm về Chiến Tranh Lạnh, lo lắng về một kẻ thù luôn suy nghĩ cách đánh bại chúng ta và cố gắng áp dụng công nghệ vào việc đó,” ông nói. “Chúng ta đang lại gặp phải điều đó một lần nữa. Đó là thực tế của chúng ta ngày hôm nay.”

Andrew Thornebrooke
Minh Ngọc biên dịch