Hoa Kỳ và Ấn Độ đã ký một hiệp ước chia sẻ dữ liệu nhạy cảm từ vệ tinh và bản đồ hôm 27/10, khi Ngoại trưởng Hoa Kỳ Mike Pompeo cảnh báo về mối đe dọa từ thái độ ngày càng hung hăng của Trung Cộng.

Ngoại trưởng Mỹ Mike Pompeo, Bộ trưởng Quốc phòng Mỹ Mark Esper chụp ảnh với Bộ trưởng Ngoại giao Ấn Độ Subrahmanyam Jaishankar và Bộ trưởng Quốc phòng Ấn Độ Rajnath Singh trước thềm cuộc họp tại Hyderabad House ở New Delhi, Ấn Độ, hôm 27/10/2020. (Ảnh Adnan Abidi / Reuters / Pool)

Ngoại trưởng Hoa Kỳ Mike Pompeo và Bộ trưởng Quốc phòng Mark Esper đã tổ chức các cuộc hội đàm song phương thường niên lần thứ ba với những người đồng cấp Ấn Độ tại New Delhi hôm 27/10 để ứng phó với mối đe dọa do Trung Cộng gây ra đối với an ninh và tự do.

Đối thoại chiến lược Hoa Kỳ–Ấn Độ diễn ra vào thời điểm căng thẳng gia tăng trong khu vực, khi quân đội Ấn Độ đối đầu với lực lượng Trung Quốc trên biên giới đang tranh chấp trên dãy Himalaya, nơi hàng chục nghìn binh sĩ đã tham gia vào cuộc xung đột từ hồi tháng 5.

Ông Esper tuyên bố trong cuộc họp báo rằng Hiệp ước Quốc phòng mới – Hiệp định Trao đổi và Hợp tác Cơ bản về Hợp tác Không gian Địa lý – là một “cột mốc quan trọng” để thúc đẩy sự hợp tác giữa quân đội của cả hai nước.

Bộ trưởng Bộ Quốc phòng Ấn Độ Rajnath Singh gọi thỏa thuận tại cuộc họp báo là “một thành tựu quan trọng” trong hợp tác quốc phòng.

Trong một tuyên bố, Bộ Ngoại giao Hoa Kỳ cho biết thỏa thuận sẽ mở rộng việc chia sẻ thông tin không gian địa lý giữa các lực lượng quân sự.

Ông Esper cho biết Hoa Kỳ đã lên kế hoạch bán thêm chiến đấu cơ và phi cơ không người lái cho Ấn Độ. Hiệp ước sẽ cho phép Ấn Độ tiếp cận với một loạt dữ liệu địa hình, hàng hải và hàng không được coi là quan trọng để nhắm vào các mục tiêu hỏa tiễn và phi cơ không người lái có vũ trang.

Nguồn tin từ Bộ quốc phòng Ấn Độ cho biết, Hiệp ước cũng sẽ cho phép Hoa Kỳ cung cấp các thiết bị hỗ trợ định vị và thiết bị điện tử hàng không tiên tiến trên các phi cơ mà Hoa Kỳ cung cấp cho Ấn Độ.

Ông Esper cho biết trong cuộc họp báo của bốn bộ trưởng: “Chúng tôi sẽ sát cánh cùng nhau để ủng hộ một khu vực Ấn Độ Dương–Thái Bình Dương tự do và rộng mở cho tất cả mọi người, đặc biệt trong bối cảnh Trung Quốc đang gia tăng các hoạt động gây hấn và gây bất ổn.”

Ông Pompeo nói rằng, “Các nhà lãnh đạo và công dân của chúng ta ngày càng thấy rõ rằng Trung Cộng không ủng hộ nền dân chủ, pháp quyền, minh bạch, cũng như tự do hàng hải, vốn là nền tảng của một khu vực Ấn Độ Dương–Thái Bình Dương tự do và cởi mở, thịnh vượng.”

“Khi đối đầu với sự chuyên chế của Trung Cộng, chắc chắn Hoa Kỳ sẽ sát cánh cùng các đối tác của mình,” ông Pompeo phát biểu trong một cuộc phỏng vấn với kênh truyền hình Ấn Độ Times Now. Hoa Kỳ sẽ hợp tác với Ấn Độ để mang lại sự an toàn và an ninh cho người dân Ấn Độ, cho khu vực Ấn Độ Dương–Thái Bình Dương và thậm chí cho toàn thế giới,” ông Pompeo cho biết thêm.

Ngoại trưởng Ấn Độ Subrahmanyam Jaishankar cho biết tại cuộc họp báo rằng việc duy trì trật tự quốc tế dựa trên luật lệ đặc biệt quan trọng. Ông nói thêm: “Cùng nhau, chúng ta có thể tạo nên sự khác biệt thực sự khi đối mặt với các thách thức trong khu vực và toàn cầu, cho dù đó là tôn trọng sự toàn vẹn lãnh thổ, thúc đẩy nhận thức về vùng biển, chống khủng bố hay đem lại sự thịnh vượng.”

Cả hai bộ trưởng quốc phòng đồng thuận về việc tăng cường tham gia các cuộc tập trận chung và hoan nghênh Úc tham gia Cuộc tập trận Hải quân MALABAR của Hoa Kỳ–Ấn Độ-–Nhật Bản, sẽ được tổ chức tại Vịnh Bengal và Biển Ả Rập vào tháng 11, tuyên bố chung cho biết.

Ông Pompeo và ông Esper cũng tham gia lễ tưởng niệm các binh sĩ Ấn Độ đã thiệt mạng để bảo vệ đất nước mình, trong đó có 20 người đã hy sinh hồi đầu năm nay trong cuộc xung đột với Trung Quốc.

Ấn Độ hiện đang duy trì các phi đội C-17 và P-8 lớn nhất bên ngoài Hoa Kỳ, và vào năm 2020, Hoa Kỳ đã thông qua đơn hàng bán thiết bị quốc phòng trị giá hơn 20 tỷ USD cho Ấn Độ, tuyên bố cho biết.

Tiềm năng hợp tác Hoa Kỳ–Ấn Độ

Tại cuộc họp báo, ông Singh cho biết Ấn Độ có những điều kiện thuận lợi cho việc “chuyển dịch sản xuất trong chuỗi cung ứng toàn cầu sau những gián đoạn do đại dịch”.

Ông nói thêm rằng “Chúng tôi đã mời các nhà sản xuất thiết bị gốc, các công ty khác từ Hoa Kỳ, đầu tư vào Ấn Độ” vì quốc gia này có “những yêu cầu rất cao” về quốc phòng, nhờ đó có thể duy trì các khoản đầu tư trong thời gian dài. Ngoài việc xuất cảng hàng hóa và dịch vụ, Ấn Độ đề xuất phát triển các cơ sở bảo dưỡng và sửa chữa thiết bị của Hoa Kỳ để phục vụ toàn bộ khu vực, ông Singh cho biết.

Tuyên bố chung cho biết, cả hai nước sẽ tiếp tục hợp tác chống khủng bố và chống tài trợ khủng bố, cũng như trao đổi thông tin về các lệnh trừng phạt. Hai bên đều phản đối việc sử dụng các hình thức khủng bố, lên án mạnh mẽ chủ nghĩa khủng bố xuyên biên giới dưới mọi hình thức, và sẽ phối hợp hành động chống lại tất cả các mạng lưới khủng bố như al-Qaeda, ISIS, Hizb-ul-Mujahideen, v.v.

Bốn bộ trưởng cho biết trong tuyên bố rằng họ cũng đã đạt được những tiến bộ đáng kể trong quan hệ đối tác năng lượng bao gồm dự án xây dựng 6 lò phản ứng nguyên tử tại một nhà máy điện nguyên tử ở Ấn Độ của công ty Hoa Kỳ Westinghouse Electric.

Theo tuyên bố chung, Hoa Kỳ cũng tái khẳng định việc tiếp tục ủng hộ mạnh mẽ tư cách thành viên thường trực của Ấn Độ trong Hội đồng Bảo an Liên Hiệp Quốc đã được cải tổ cũng như việc Ấn Độ sớm gia nhập Nhóm các Nhà cung cấp Nguyên tử (NSG).

Ấn Độ đã nổi lên như một cường quốc hàng đầu trong khu vực và toàn cầu, và trong năm tới sẽ trở thành thành viên không thường trực của Hội đồng Bảo an Liên Hiệp Quốc với nhiệm kỳ 2 năm. Nước này cũng tìm kiếm cơ hội để trở thành một thành viên thường trực trong Hội đồng Bảo an Liên Hiệp Quốc.

Hai nước cũng sẽ hợp tác trong lĩnh vực giáo dục đại học và khoa học. Số lượng sinh viên Ấn Độ đang theo học tại các trường đại học và cao đẳng của Hoa Kỳ đã tăng gấp đôi kể từ năm 2012, đạt 200,000 người trong năm học 2018–19, tuyên bố cho biết.

  • Bản tin có sự đóng góp của Reuters và The Associated Press

Ella Kietlinska
Huệ Giao biên dịch