Tự do thương mại đang bị mang tiếng xấu. Trước đây, các nhà kinh tế và chuyên gia hầu như đều chấp thuận một nền giao thương quốc tế không bị trói buộc, không bị ảnh hưởng bởi trợ giá và thuế quan. Giờ đây, nguyên tắc đó bị nghi ngờ vì các hoạt động thương mại vô đạo đức của Trung Cộng, như bán phá giá sản phẩm dưới giá thị trường và trộm cắp công nghệ tràn lan, cùng với việc xâm lược lãnh thổ các nước láng giềng, và tội ác diệt chủng người Duy Ngô Nhĩ. Việc Tổng thống (TT) Biden tiếp tục duy trì thuế quan của cựu TT Trump đối với Trung Cộng đã thổi bay sự thỏa hiệp về tự do thương mại rộng mở.

Các biện pháp chống trợ giá và thuế quan nhằm bảo vệ các nhà sản xuất đứng đầu quốc gia của Hoa Kỳ và đồng minh đang gia tăng trên toàn cầu. Việc kiểm soát xuất cảng đối với các công nghệ nhạy cảm đang được áp đặt với mức độ nghiêm ngặt hơn. Một cách có thể giúp các quốc gia “thoát Trung” là loại trừ Trung Quốc khỏi Tổ chức Thương mại Thế giới (WTO).

Việc loại trừ Trung Quốc khỏi WTO sẽ đem lại sự yên tâm cho phần còn lại của thế giới và khiến họ quay trở lại tự do giao thương. Chắc chắn giá của máy nướng bánh mì sẽ tăng nếu không có nguồn cung dồi dào của Trung Quốc, nhưng trả thêm một hoặc hai dollar cho một máy nướng bánh mì đôi khi là cái giá phải trả của việc làm đúng và bảo vệ các quyền tự do và dân chủ của chúng ta trong tương lai.

Mọi người đang bắt đầu nhận ra rằng Trung Cộng có thể, đồng thời đã và đang sử dụng lý tưởng tự do thương mại của chúng ta để chống lại chúng ta, để phá hủy các ngành công nghiệp của Hoa Kỳ, Âu Châu, Nhật Bản, và các nước đồng minh. Tự do giao thương quốc tế với Trung Cộng là một trò chơi Roulette Nga* nguy hiểm. Mọi thứ thật tốt đẹp cho đến khi Trung Cộng đủ mạnh và viên đạn nổ, sát hại nền dân chủ.

Trung Cộng đang sử dụng nền kinh tế toàn cầu để xây dựng một quân đội đẳng cấp thế giới có thể sớm đánh bại Hoa Kỳ, đặt nền độc lập của các quốc gia trên thế giới vào nguy cơ. Một lúc nào đó trong vòng 100 năm tới, nền dân chủ có thể bị chôn vùi trong đống tro tàn lịch sử. Nếu Trung Cộng thống trị thế giới, chẳng hạn như bằng cách sử dụng ảnh hưởng ngày càng gia tăng của họ tại Liên Hiệp Quốc một cách hiệu quả hơn, thì bất kỳ nhóm bất đồng chính kiến, sắc tộc, hoặc tôn giáo nào cũng có thể là đối tượng tiếp theo.

Công nhân Trung Quốc may áo sơ mi xuất cảng sang Hoa Kỳ tại Công ty may 10 ở ngoại ô Hà Nội, Việt Nam, trong bức ảnh không đề ngày tháng này. (Ảnh: Trần Văn Minh/AP)

Ông Alex Grey, một thành viên cao cấp tại Hội đồng Chính sách Ngoại giao Hoa Kỳ và nguyên là Tham mưu trưởng Hội đồng An ninh Quốc gia (2019–21) viết trong một email rằng, “Trong khi là một thành viên có uy tín của WTO, Trung Quốc đã đồng thời ăn cắp hàng ngàn tỷ USD tài sản trí tuệ, vi phạm các quy tắc thương mại toàn cầu, và đục khoét các cơ sở công nghiệp của các thành viên WTO khác, bao gồm cả Hoa Kỳ. Sự đồng thuận của lưỡng đảng Hoa Kỳ cho phép Trung Quốc gia nhập WTO là một trong những chính sách đối ngoại thất bại nhất mấy thập kỷ gần đây, và việc chống lại sự xâm lược kinh tế dai dẳng của Trung Quốc là một sự cấp bách về an ninh kinh tế và quốc gia.”

Giờ đây, giới tinh hoa phương Tây và các đồng minh cuối cùng cũng nhận ra tất cả những điều này, Trung Cộng đang phản pháo lại các hạn chế giao thương gia tăng do chính sách thương mại quá gây hấn chính họ tạo ra. Điều này bao gồm các bài diễn văn ra vẻ đạo đức hơn người về thương mại tự do toàn cầu của ông Tập Cận Bình và các tuyên bố về phân biệt đối xử thương mại của Trung Cộng. Ông Kaush Arha, một thành viên cao cấp tại Hội đồng Đại Tây Dương, cho rằng nó đại diện cho “một chiến thuật nghi binh đúng nghĩa để chối bỏ trách nhiệm cho chính hành vi của họ.”

Ông Arha đã viết qua email rằng, “Hoa Kỳ không phải là quốc gia khơi mào cuộc gây hấn với Trung Quốc; Hoa Kỳ chỉ dựa trên cơ sở an ninh quốc gia được các hệ thống giao thương toàn cầu cho phép mà hành động để chấn chỉnh.”

Ông nói rõ rằng các hoạt động thương mại trái đạo đức của Trung Cộng đang tạo ra sự bất mãn đối với hệ thống giao thương quốc tế trên toàn cầu, và vì vậy gây nguy hại cho hệ thống rộng lớn hơn đó và hệ tư tưởng thương mại tự do. 

Cách duy nhất để cứu WTO, và cứu các nguyên tắc của tự do thương mại toàn cầu, là thách thức mạnh mẽ hơn việc Trung Cộng lạm dụng hệ thống, kể cả tại chính WTO. Ông viết: “Tôi sẽ kỳ vọng có nhiều quốc gia hơn thách thức Trung Quốc trong [nội bộ] WTO và yêu cầu cải cách thể chế để bảo đảm sự tồn tại của WTO.”

Tự do giao thương toàn cầu có thể được khái quát hóa như một trò chơi tiến thoái lưỡng nan của tù nhân, trong đó tất cả người chơi phải hợp tác với nhau để cải thiện kết quả cho tất cả mọi người; chỉ cần một người bán đứng bạn trong ngắn hạn là có thể phá hỏng kết quả lâu dài của tất cả mọi người. Trung Quốc đã từng là một quốc gia gian lận hệ thống bằng cách đào sâu vào nền tảng của WTO, và do đó có nguy cơ khiến tất cả sụp đổ.

Sự suy thoái lan rộng trong WTO được thể hiện rõ ràng từ sự gia tăng của các hiệp định thương mại tự do song phương và khu vực như Hiệp định Đối tác xuyên Thái Bình Dương (TTP) và các hiệp định kế thừa của Hiệp định này ở khu vực Á Châu–Thái Bình Dương, cũng như chính sách công nghiệp như trợ giá và thuế quan ở các nền kinh tế hàng đầu. Chính phủ cựu TT Trump đã rút khỏi TTP nhằm thực hiện một cam kết tranh cử, và phá vỡ khuôn mẫu kinh tế bằng cách áp đặt các mức thuế quan kinh tế rất cần thiết đối với Trung Quốc. TT Biden đã giữ lại các mức thuế này.

Người Mỹ đang ngày càng trở nên cảnh giác hơn với các hiệp định thương mại, được đàm phán bí mật và chịu ảnh hưởng của các tập đoàn lớn nhất, vốn gây ra rủi ro cho một số ít các ngành công nghiệp chiến lược còn lại ở Hoa Kỳ. Việc thiếu cơ sở sản xuất thiết bị bảo hộ cá nhân (PPE) của người Mỹ trong thời kỳ đại dịch đã dẫn đến nhu cầu về một cơ sở công nghiệp độc lập và linh hoạt ở Hoa Kỳ.

Theo logic của ông Arha, bản thân tự do giao thương không phải là vấn đề. Chỉ có vấn đề khi một bên tham gia vào hệ thống giao thương quốc tế lạm dụng hệ thống đó bằng cách gian lận dưới hình thức trợ giá, thuế quan, kiểm soát xuất cảng, hoặc tệ hơn như trong trường hợp của Trung Cộng, đánh cắp công nghệ và xây dựng quân đội để xâm lược và mở rộng lãnh thổ.

Một tàu container của Cosco, công ty vận tải quốc doanh của Trung Quốc, được nhìn thấy gần Thành phố Panama vào ngày 02/05/2017. (Ảnh: Rodrigo Arangua/AFP/Getty Images)

Các biện pháp chống trợ giá, thuế quan và kiểm soát xuất cảng ở các nước khác được thúc đẩy bởi sự e ngại đối với Trung Cộng, và là sự sụp đổ của hệ thống tự do giao thương do Trung Cộng gây ra.

Loại bỏ Trung Quốc khỏi phương trình thương mại tự do, chẳng hạn như thông qua việc “thoát Trung” về mặt kinh tế và loại nước này khỏi WTO, thì vấn đề chính sẽ được giải quyết mà không cần đến chính sách công nghiệp rộng rãi. Khi ra khỏi WTO, nền kinh tế và kéo theo sức mạnh quân sự của Trung Cộng suy giảm; các quốc gia dân chủ thân thiện và công bằng, cùng các đồng minh của họ, khi đó sẽ cảm thấy đủ an toàn để một lần nữa mở cửa nền kinh tế của mình cho cạnh tranh quốc tế, và cho những lợi ích kinh tế lâu dài từ việc giao thương tự do với nhau trên toàn cầu. Ít nhất một số doanh nghiệp nhỏ sẽ được hưởng lợi, tạo ra nhiều công việc sản xuất lương cao hơn ở các nước đồng minh và một cơ sở công nghiệp linh hoạt sẵn sàng cho trường hợp khẩn cấp kế tiếp.

Tác giả Anders Corr có bằng cử nhân/thạc sĩ khoa học chính trị tại Đại học Yale (2001) và tiến sĩ về chính phủ tại Đại học Harvard (2008). Ông là người đứng đầu Corr Analytics Inc., nhà xuất bản của Tạp chí Rủi ro Chính trị (Journal of Political Risk). Ông là tác giả của cuốn sách có nhan đề “Sự Tập Trung của Quyền Lực” (sắp ra mắt vào năm 2021) và “Không Xâm Phạm”; 

Quan điểm trong bài viết này là ý kiến ​​của tác giả và không nhất thiết phản ánh quan điểm của The Epoch Times.

  • Roulette Nga: một trò chơi may rủi rất nguy hiểm trong đó một bên chĩa súng vào trán người bên kia (khẩu súng có 6 khoang trống và một viên đạn), bấm nút quay (viên đạn có thể rơi vào một trong 6 khoang), rồi bắn (xác suất trúng đạn lần đầu là 1/6, nếu chơi tiếp sẽ tăng dần 1/5 , 1/4, 1/3, 1/2, rồi 1/1.)

Anders Corr
Chánh Tín biên dịch