2022 sẽ là một năm rất quan trọng đối với California. Một số điều sau đây có khả năng sẽ xảy ra:

Về ngân sách tiểu bang. Đầu tháng Một, Thống đốc Gavin Newsom sẽ công bố đề xướng ngân sách của mình cho năm tài chính 2022-2023, mà sẽ bắt đầu từ ngày 01/07. Bởi vì các chính phủ hoạt động dựa trên tài chính, nên các số liệu của thống đốc sẽ tạo tiền đề cho năm 2022 trong tất cả các cuộc thảo luận ở mọi lĩnh vực của tiểu bang và chính phủ địa phương.

Đề xướng này sẽ có các giả định kinh tế. Đã có những thời điểm – cuối những năm 1990 và gần đây nhất là giữa những năm 2000 – khi các thống đốc quá lạc quan về dự báo nguồn thu [ngân sách], vốn đã cạn kiệt trong giai đoạn cao trào của những cuộc suy thoái. Nhưng bắt đầu từ Thống đốc Jerry Brown kể từ một thập niên về trước, ngay cả những thời kỳ tốt đẹp trong những con số ngân sách này cũng bị đánh giá thấp. Điều đó cũng hợp lý thôi. Tốt hơn là chúng ta nên mong nhận được ít tiền hơn số mà chúng ta có thể nhận được, hơn là chi tiêu nhiều hơn khoản mà chúng ta có thể có.

Tuy nhiên, đây là thời kỳ tốt đẹp. Điều cần chờ xem là liệu ông Newsom có ​dự đoán về một cuộc suy thoái có khả năng xảy ra vào năm 2023 hay không, tức là nửa cuối của ngân sách này. Dự báo của Đại học Chapman đã lường trước được vấn đề đó, điều này có thể sẽ rất nhanh chóng chấm dứt các khoản thặng dư gần đây – và thậm chí biến các khoản này thành khoản thâm hụt.

Chấm dứt COVID-19. Liệu Biến thể Omicron có trở thành chương cuối của đại dịch COVID-19, biến virus thành một phiên bản của bệnh cúm thường? Hay là sẽ có những biến thể mới, nguy hiểm hơn? Chúng ta có thể sẽ biết vào mùa xuân. Nhưng mọi người dường như đã sẵn sàng bỏ lại phía sau họ những thứ như khẩu trang, các đợt phong tỏa và thậm chí là cả việc chích ngừa, kể cả ở California.

Như thường lệ, phần lớn điều này phụ thuộc vào chính trị hơn là “Khoa học” – với chữ K viết hoa. Tôi nghi ngờ các thành viên Đảng Dân Chủ, nôn nóng muốn có được một số tin tốt trước thềm bầu cử tháng Mười Một, sẽ muốn tuyên bố Chiến Thắng Trước COVID. Điều đó đáng lẽ phải xảy ra vào ngày 04/07 năm ngoái, nhưng nó đã không xảy ra. Ngày 04/07 năm nay có vẻ là một thời điểm thích hợp để kỷ niệm Ngày Độc Lập khỏi COVID.

Kiểm soát lạm phát. Lạm phát ảnh hưởng nặng nề hơn đến người dân California vì tiểu bang này vốn đã quá đắt đỏ. Nhưng sẽ có thể có tin tốt. Sau khi tăng vượt mức 2,000 USD/ounce vào giữa năm 2020, giá vàng đã giữ ổn định trong suốt năm 2021 ở khoảng 1,800 USD/ounce. Đó là một dấu hiệu cho thấy mức tăng đột biến lạm phát gần đây sẽ được kiểm soát vào năm 2022. Việc bơm tài chính ồ ạt từ các chương trình “phục hồi” và in tiền hàng loạt của Cục Dự trữ Liên bang dường như đã kết thúc.

Thượng nghị sĩ Joe Manchin, Dân Chủ-West Virginia, đã cản trở khoản chi tiêu hoang phí nhất cho thứ gọi là dự luật Xây dựng lại Tốt hơn (Build Back Better), với một thỏa hiệp có thể đạt được vào năm tới. Bất chấp những lời chỉ trích từ Biệt Đội [cấp tiến] và các thành viên cánh tả khác của Đảng Dân Chủ, hành động của ông đã ngăn không để tình trạng lạm phát trở nên tồi tệ hơn nhiều, vốn ảnh hưởng nặng nề nhất đến tầng lớp trung lưu và người nghèo, đặc biệt là ở California. Các vấn đề về chuỗi cung ứng cũng đang được giải quyết.

California sẽ thay đổi nền quản trị độc đảng? Một dấu hiệu sớm về việc liệu các thành viên Đảng Cộng Hòa có sẵn sàng trở lại thời kỳ hoàng kim ở tiểu bang này hay không sẽ là cuộc bầu cử sơ bộ vào ngày 07/06. Do hệ thống Hai Người Đứng Đầu (Top Two), bốn năm trước, nên không có thành viên Đảng Cộng Hòa nào vượt qua cuộc bầu cử sơ bộ cho chức Thượng nghị sĩ Hoa Kỳ, phó thống đốc, và giám đốc phụ trách giáo dục công lập (được cho là) ​​không theo đảng phái. Nếu Đảng Cộng Hòa tránh được số phận đó, và tiến cử được các ứng cử viên cho tất cả các vị trí vào tháng 11/2022, họ sẽ tự đặt mình quay trở lại cuộc chơi.

Rất nhiều việc trong này đều liên quan đến tài chính. Nếu các thành viên Đảng Dân Chủ không phải chi tiêu để đánh bại các ứng cử viên Đảng Cộng Hòa cho các chức vị này, họ có thể chuyển số tiền đó sang các cuộc tranh cử hoặc sáng kiến ​​khác. Nhưng tiểu bang lại rất cần sự cạnh tranh về lá phiếu. Các tiểu bang độc đảng thường hoạt động không tốt.

Các sáng kiến bỏ phiếu. Hệ thống sáng kiến ​​và trưng cầu dân ý đã trở nên quá phức tạp, thường liên quan đến các cuộc chiến kéo dài tại tòa án, đội hình cho cuộc bầu cử ngày 08/11 sẽ không được ấn định cho đến mùa thu. Và hiện chỉ có cơ quan lập pháp mới có thể đưa ra các sáng kiến ​​trong cuộc bỏ phiếu sơ bộ ngày 07/06.

Cho đến nay, có bốn sáng kiến ​​đã đủ điều kiện [được cấp phép]: Tăng giới hạn về các vụ kiện sơ suất y tế. Cấm các sản phẩm thuốc lá có hương vị. Hợp pháp hóa cá cược thể thao ở Biệt khu Thổ dân Mỹ Châu. Và các quy định để giảm chất thải nhựa.

Các sáng kiến ​​tiềm năng xin cấp phép bao gồm: Hợp pháp hóa chất psilocybin gây ảo giác. Hai dự luật về tài khoản tiết kiệm giáo dục cạnh tranh nhau. Cấm các nghiệp đoàn công chức. Và hợp pháp hóa cá cược thể thao.

Như thường lệ, có vẻ như người dân – hoặc các nhóm lợi ích đặc biệt – đang tự giải quyết các vấn đề mà cơ quan lập pháp lẽ ra nên giải quyết, nhưng không làm mà thay vào đó, lại đẩy các giải pháp về phía cử tri. Cơ quan lập pháp đang làm việc bán thời gian, phải vậy không?

Cuộc bầu cử thống đốc tháng Mười Một. Câu hỏi lớn bây giờ là liệu ông Larry Elder của Đảng Cộng Hòa có tái tranh cử hay không, và đảng của ông ấy có đứng về phía ông hay không. Ông ấy từng dễ dàng giành được vị trí ứng cử viên “thay thế” trong cuộc bỏ phiếu bãi nhiệm ông Newsom hồi tháng Chín, vốn đã bị vô hiệu vì những người bầu Không trong Cuộc Bãi Nhiệm đã giành chiến thắng với 62%, so với 38% bầu Có. Đó cũng là số phần trăm [phiếu bầu] mà ông Newsom đã giành được trong năm 2018.

Nhưng ông Newsom có lẽ sẽ không nhận được nhiều [phiếu bầu] như vậy vào lần tới, cho dù ứng cử viên Đảng Cộng Hòa là ai đi chăng nữa. Ông Elder chỉ ra tranh cử vào cuối cuộc bãi nhiệm và đạt được mức tín nhiệm cao như vậy. Với một mùa bầu cử trọn vẹn, và tình trạng không được lòng dân của Tổng thống Biden và các thành viên Đảng Dân Chủ quốc gia, ông ấy có thể sẽ làm tốt hơn nhiều, có khả năng sẽ giữ ông Newsom ở mức 55%. Có vẻ như ông Newsom thật sự rất khó bị lật đổ.

Các cuộc đua khác trên toàn tiểu bang. Một điểm mấu chốt sẽ là việc các thành viên Đảng Cộng Hòa thành công tại các vị trí tài chính ra sao: kiểm soát viên, thủ quỹ, và ủy viên bảo hiểm. Ông Tom McClintock, hiện đang là dân biểu Hoa Kỳ, gần như đã giành được chức vị kiểm soát viên hai lần mặc dù hầu như không có ngân sách cho chiến dịch tranh cử và không có sự ủng hộ nhiệt tình từ giới lãnh đạo đảng. Danh tiếng của Đảng Cộng Hòa trong việc ủng hộ thuế thấp và chi tiêu có giới hạn đã giúp họ đi một chặng đường dài trong các cuộc đua này, hoặc đã từng là như vậy. Nếu họ có thể giành được một hoặc hai trong số các vị trí này, thì họ sẽ cho thấy mình vẫn có khả năng là những người chơi trong tiểu bang.

Một điểm then chốt khác là cuộc chạy đua cho ghế tổng chưởng lý. Với tình trạng tội phạm gia tăng, Đảng Cộng Hòa sẽ thúc đẩy vấn đề đó và có thể có cơ hội giành được vị trí này.

Các cuộc đua vào Hạ viện Hoa Kỳ. Như tôi đã lưu ý trong một bài báo trước, Đảng Cộng Hòa sẽ rất khó duy trì 11 ghế đến từ California hiện có của họ trong Hạ viện Hoa Kỳ. Nhưng nếu có một nỗ lực gia tăng trên toàn quốc phản đối những người đương nhiệm của đảng đang nắm giữ chức tổng thống, như vẫn hay xảy ra trong các cuộc bầu cử giữa kỳ, thì Đảng Dân Chủ có thể mất một số ghế ngay cả ở trong tiểu bang này.

Liệu người Mỹ gốc Latinh có chuyển sang ủng hộ Đảng Cộng Hòa? Có những dấu hiệu cho thấy người Mỹ gốc Latinh đang bắt đầu chuyển, có thể chỉ là một chút vào lúc này, sang phe Cộng Hòa. Ngay một sự thay đổi chỉ ở mức 5% ở California thôi cũng sẽ là một tổn thất lớn đối với Đảng Dân Chủ, đặc biệt là trong các cuộc đua địa phương.

Dấu chấm hết cho những lần chiếm siêu đa số của Đảng Dân Chủ trong Cơ quan Lập pháp? Các thành viên Đảng Dân Chủ đã làm được điều đó trong những năm gần đây trong cơ quan lập pháp, hưởng siêu đa số chiếm nhiều hơn ⅔ số ghế. Trớ trêu thay, điều đó trên thực tế lại có tác dụng làm giảm quyền lực của họ, vì nó mang lại cho thống đốc Đảng Dân Chủ của họ động lực, và sự chú ý của công chúng, để nói Không với các yêu cầu chi tiêu và đánh thuế quá cao của họ. Nếu Đảng Cộng Hòa có thể giành lại thiểu số chiếm từ ⅓ số ghế trở lên trong ít nhất một viện, thì họ có thể cản trở bất kỳ đợt tăng thuế nào – ít nhất là nếu họ gắn bó với nhau và không để xảy ra trường hợp nào chuyển sang phe kia.

Đặc biệt trong cơ quan lập pháp, tiểu bang cần sự kỷ luật của cả hai đảng để chế ngự khuynh hướng tự nhiên của Đảng Dân Chủ để đánh thuế và chi tiêu. Nếu một cuộc suy thoái xảy ra vào năm 2023, kỷ luật đó sẽ trở nên cần thiết hơn bao giờ hết.

Cuộc chiến mới chống lại tội phạm. Hiện Đảng Cộng Hòa đang thường xuyên đổ lỗi cho Đảng Dân Chủ về làn sóng tội phạm gần đây. Một số thành viên Đảng Cộng Hòa nhớ về cách các nền tảng chống tội phạm đã giúp họ như thế nào trong những năm 1980 và 1990, trước khi tội phạm bắt đầu giảm xuống, và các thành viên Đảng Dân Chủ như Tổng thống Bill Clinton và Thống đốc Grey Davis đã trở thành người chống tội phạm.

San Francisco thiên tả đến nỗi thành phố đó có thể sẽ không thay đổi. Nhưng Los Angeles thì khác vì người Mỹ gốc Latinh, chiếm đa số ở đó, là những người chống tội phạm, một trong những điều thu hút họ đến với Đảng Cộng Hòa.

Điều mà quý vị cần chờ xem: là Thống đốc Newsom sẽ làm gì. Ông ấy có tham vọng làm tổng thống. Nếu ông ấy “bắt cá hai tay” về phía cánh hữu, một cụm từ chúng ta biết từ thời Tổng thống Clinton, và làm việc với các biện pháp chống tội phạm, thì Đảng Dân Chủ nói chung sẽ bắt được tín hiệu để chuyển sang các biện pháp chống tội phạm.

California đang mơ [về tương lai]. Sẽ là một năm nhiều niềm vui nữa ở Tiểu bang Vàng. Hẹn gặp lại quý vị ở bãi biển nhé.

Quan điểm trong bài viết này là của tác giả và không nhất thiết phản ánh quan điểm của The Epoch Times.

Ông John Seiler là một nhà viết bình luận kỳ cựu của California. Ông đã viết các bài xã luận cho nhật báo Orange County Register trong gần 30 năm. Ông là một cựu binh của Lục quân Hoa Kỳ và là cựu tham vụ báo chí của Thượng nghị sĩ Tiểu bang California John Moorlach. Ông viết blog tại johnseiler.substack.com

Minh Ngọc biên dịch
Quý vị tham khảo bản gốc từ The Epoch Times

Xem thêm: