Vào khoảng thời gian này năm ngoái, các nhà chức trách Trung Quốc đã thừa nhận rằng một dạng bệnh viêm phổi “chưa được biết đến” đang lan rộng ở thành phố Vũ Hán.

Nhưng đã quá muộn rồi. Những gì chúng ta hiện biết là COVID-19 đã bùng phát khắp thành phố, và có thể còn xa hơn nữa.

Trong những tháng sau đó, các nhà chức trách [Trung Cộng] đã tiến hành các biện pháp phòng ngừa một cách cẩu thả, và che giấu số ca nhiễm. Họ chỉ ban hành các quy định hạn chế đi lại sau nhiều tuần xuất hiện dịch bệnh – khi du khách Trung Quốc gieo rắc các đợt bùng phát dịch bệnh trên khắp thế giới – và ngăn cản các nhà nghiên cứu quốc tế đến đất nước này để điều tra nguồn gốc của virus gây ra COVID-19.

Một đại dịch toàn cầu xảy ra sau đó đã cướp đi sinh mạng của hơn một triệu người, khiến các nền kinh tế bị đình trệ và làm gián đoạn cuộc sống của người dân.

trung quốc che dấu thông tin dịch bệnh suốt 1 năm qua
Những người đeo khẩu trang trong khi chờ đợi tại Bệnh viện Chữ thập đỏ Vũ Hán ở Vũ Hán hôm 24/1/2020. (Ảnh: Hector Retamal / AFP qua Getty Images)

Khi virus lây lan khắp thế giới, chính quyền Bắc Kinh bắt đầu một chiến dịch hung hăng để truyền bá thông tin sai lệch, tuyên bố rằng virus không bắt nguồn từ Trung Quốc; và cuộc tuyên truyền hung hăng đó vẫn tiếp tục cho đến ngày nay.

Trong khi đó, chế độ Trung Cộng trừng phạt những công dân dám công khai những thông tin không phù hợp với tuyên truyền của Bắc Kinh rằng sự kiểm soát độc tài đã thành công trong việc ngăn chặn căn bệnh này.

Nhưng trong các cuộc phỏng vấn với The Epoch Times, người dân lại nói về một thực tế hoàn toàn khác. [Đó là] các biện pháp phong tỏa hà khắc đã tước đi các quyền cơ bản của họ, trong khi chính quyền tiếp tục đàn áp thông tin về các ổ dịch mới trên khắp đất nước này.

Khi một làn sóng [dịch bệnh] mới hiện đang tấn công Bắc Kinh và các khu vực phía đông bắc Trung Quốc, thì người dân địa phương lại một lần nữa bị che giấu thông tin khi chính quyền phong tỏa hết khu phố này đến khu phố khác.

trung quốc che dấu thông tin dịch bệnh
Người dân đợi hàng tạp hóa được giao đến lối vào của một khu dân cư bị niêm phong, sau khi các trường hợp nhiễm COVID-19 mới được xác nhận ở thành phố Đại Liên, tỉnh Liêu Ninh, Trung Quốc, hôm 23/7/2020 (Ảnh: China Daily qua Reuters)

Văn hóa che đậy

Phản ứng ban đầu của Trung Quốc đầy rẫy những sai lầm.

Cơ quan y tế Vũ Hán [mãi tận] ngày 31/12/2019 mới xác nhận đợt bùng phát, sau khi các bác sỹ ‘thổi còi’ chia sẻ thông tin [về dịch bệnh] trên mạng xã hội.

Các tài liệu của chính phủ bị rò rỉ mà The Epoch Times có được đã tiết lộ rằng các trường hợp COVID-19 có thể đã xuất hiện nhiều tháng trước đó. Dữ liệu của bệnh viện Vũ Hán cho thấy các bệnh nhân nhập viện với các triệu chứng tương tự như COVID-19 từ đầu tháng 9/2019, trong khi một số người đã tử vong vào tháng 10/2019 do viêm phổi, nhiễm trùng phổi và các tình trạng giống COVID-19 khác.

Trong những tuần đầu của dịch bệnh, chế độ Trung Cộng liên tục giảm bớt tính nghiêm trọng của cuộc khủng hoảng, và phủ nhận căn bệnh này có thể lây truyền sang người. Tổ chức Y tế Thế giới lặp lại tuyên bố của Bắc Kinh và đợi đến tận ngày 30/1 mới tuyên bố đợt bùng phát là tình trạng khẩn cấp y tế toàn cầu.

Chính quyền Trung Cộng đã không thực hiện các biện pháp ngăn chặn cho đến ngày 23/1/2020 với việc phong tỏa Vũ Hán. Tuy nhiên, vào thời điểm đó, 5 triệu người đã rời khỏi Vũ Hán, giữa mùa cao điểm du lịch trong nước và quốc tế cho kỳ nghỉ Tết Nguyên đán.

vũ hán che dấu thông tin dịch bệnh
Trong trang phục bảo hộ, các quan chức Trung Quốc đang kiểm tra một người đàn ông lớn tuổi đeo khẩu trang, người đã gục xuống và tử vong trên đường phố gần bệnh viện ở Vũ Hán, Trung Quốc, hôm 30/1/2020 (Ảnh: Hector Retamal / AFP qua Getty Images)

Kiểm soát chặt chẽ

Các nhà chức trách Trung Quốc đã sớm áp dụng một quy trình được gọi là “phong cách mền chữa cháy,” để ngăn chặn dịch bệnh trong nước.

Sau khi một người được chẩn đoán mắc COVID-19, thì chính quyền địa phương sẽ truy vết những người có tiếp xúc với bệnh nhân gần đây và những nơi anh ta đã đến gần đây thông qua hệ thống camera giám sát phổ biến của Trung Quốc. Một tài liệu nội bộ của chính phủ Trung Quốc mà The Epoch Times có được, cho thấy hơn một triệu người trên toàn quốc đang bị giám sát chặt chẽ về nguy cơ nhiễm COVID-19 trong tháng 5/2020.

Trong thời gian phong tỏa, người dân bị ngăn cản rời khỏi nhà của mình. Thông thường, các nhà chức trách quy định rằng mỗi hộ gia đình chỉ được một người ra ngoài 2 đến 3 ngày một lần và chỉ có thể dành 1 hoặc 2 giờ để mua sắm các nhu yếu phẩm cơ bản.

Những bệnh nhân bị nghi ngờ bị cách ly tại các trung tâm cách ly do chính phủ chỉ định, kể cả một số trung tâm được cho là có tình trạng thiếu vệ sinh và thiếu sự chăm sóc y tế.

Ở những khu vực có dịch bệnh bùng phát nghiêm trọng, chẳng hạn như Vũ Hán, Tuy Phân Hà, Bắc Kinh và Thượng Hải, chính quyền đã tạo ra những bệnh viện tạm bợ chỉ với những bức vách ngăn cách bệnh nhân này với bệnh nhân khác. Một số người phàn nàn rằng các bệnh viện “giống như trại tử thần.”

 thông tin dịch bệnh ở bắc kinh
Những bệnh nhân có các triệu chứng nhẹ của COVID-19 đang nghỉ ngơi vào ban đêm trong bệnh viện tạm được dựng lên trong một sân vận động thể thao ở Vũ Hán, Trung Quốc, hôm 18/2/2020 (Ảnh: STR / AFP qua Getty Images)

Một năm của những đợt bùng phát dịch bệnh

Bất chấp các biện pháp ngăn chặn, các ổ dịch mới vẫn tiếp tục xuất hiện trên khắp Trung Quốc.

Các nhà chức trách thường yêu cầu kiểm tra xét nghiệm axit nucleic  hàng loạt ngay sau đó. Trong một đợt bùng phát vào tháng 10/2020 ở thành phố Thanh Đảo, miền đông Trung Quốc, các nhà chức trách tuyên bố rằng sau khi xét nghiệm tất cả 11 triệu cư dân, họ không tìm thấy ca nhiễm mới nào.

Các chuyên gia quốc tế và cư dân địa phương nhìn nhận những thông tin tốt đẹp như vậy với sự hoài nghi. [Chẳng hạn như], một ngày sau khi nhà chức trách đưa ra thông báo đó, một số cư dân nói với The Epoch Times rằng họ vẫn chưa nhận được kết quả xét nghiệm của mình.

Các chính quyền địa phương cũng tiếp tục che đậy quy mô của các đợt bùng phát mới. The Epoch Times đã vài lần thu thập được dữ liệu nội bộ của chính phủ, trong đó tiết lộ những con số [nhiễm bệnh] cao hơn nhiều so với những gì đã được công bố công khai, chẳng hạn như ở Bắc Kinh và các tỉnh Sơn Đông, Cát Lâm và Hắc Long Giang.

Các chính quyền địa phương thường chia sẻ ít thông tin với người dân. Trong một tài liệu mật được ban hành vào tháng 2/2020, các nhà chức trách Trung Quốc tuyên bố rõ ràng rằng các tài liệu liên quan đến dịch bệnh phải được coi là tuyệt mật.

Những tài liệu này quy định: “Trong khoảng thời gian chiến đấu chống virus, tất cả các loại tài liệu khẩn cấp, thông báo khẩn cấp, sự kiện khẩn cấp… thông tin nhạy cảm được chia sẻ nội bộ, và bất kỳ thông tin nào mà các nhà lãnh đạo [chính phủ] không cho phép tiết lộ cho công chúng” sẽ được coi là bí mật nhà nước.

trung quốc che dấu thông tin dịch bệnh
Sinh viên Trung Quốc tổ chức lễ tưởng niệm bác sĩ Lý Văn Lượng, người thổi còi tố giác virus corona có nguồn gốc từ Vũ Hán, Trung Quốc, và gây ra cái chết của bác sĩ tại thành phố đó, bên ngoài khuôn viên Đại học California tại Los Angeles ở Westwood, California, hôm 15/2/2020. (Ảnh: Mark Ralston / AFP qua Getty Images)

Thông tin sai lệch

Chế độ Trung Cộng đã thay đổi chiến thuật vào khoảng tháng 3/2020, khi các nước trên thế giới đang ứng phó với các đợt bùng phát của chính họ.

Vào ngày 12/3/2020, một phát ngôn viên Bộ Ngoại giao Trung Quốc, Triệu Lập Kiên, tuyên bố trong một bài đăng trên Twitter rằng virus Trung Cộng đã được Quân đội Hoa Kỳ đưa đến Vũ Hán. Tuyên bố vô căn cứ của ông Triệu và các cáo buộc tương tự khác của các nhà ngoại giao Trung Cộng, đã khiến các quan chức phương Tây lên án rộng rãi.

Ngày 29/11/2020, Thời báo Hoàn cầu của chính quyền Trung Cộng đã đăng một bài báo ám chỉ rằng virus này có nguồn gốc từ tiểu lục địa Ấn Độ. Gần đây, các phương tiện truyền thông nhà nước của Trung Cộng, trích dẫn sai nghiên cứu của các nhà khoa học để khẳng định rằng virus có nguồn gốc từ Ý.

Chính quyền Trung Cộng và các phương tiện truyền thông của họ, cũng đang quảng bá lý thuyết cho rằng các đợt bùng phát COVID-19 tại địa phương xuất phát từ chuỗi cung ứng thực phẩm đông lạnh. Các nhà chức trách [Trung Cộng] tuyên bố họ đã phát hiện các chủng virus trên cá hồi, tôm, thịt lợn, thịt bò và các loại thực phẩm đông lạnh nhập khẩu từ một loạt quốc gia, chẳng hạn như Na Uy, Nga, Indonesia, Brazil và Đức.

WHO tuyên bố rằng khả năng lây nhiễm do tiếp xúc với thực phẩm và bao bì thực phẩm là rất nhỏ. Các chuyên gia về dịch bệnh cũng nói không có khả năng virus có thể lây lan qua thực phẩm đông lạnh.

bắc kinh đang che dấu thông tin dịch bệnh
Residents wait to be tested for the COVID-19 coronavirus in Qingdao, in China’s eastern Shandong province on October 12, 2020. (Photo by STR / AFP) / China OUT (Photo by STR/AFP via Getty Images)

Kiểm duyệt

Ngay từ đầu, chính quyền Vũ Hán đã bịt miệng các bác sĩ ‘thổi còi’ như Ai Fen (Ngải Phân) và Lý Văn Lượng (Li Wenliang), vốn là những người đầu tiên cảnh báo trên mạng xã hội rằng các bệnh viện của họ đang tiếp nhận những bệnh nhân mắc một căn bệnh giống viêm phổi mới, có khả năng lây lan. Họ bị cảnh sát triệu tập và khiển trách.

Bác sỹ Lý, người sau đó đã chết vì chính căn bệnh quái ác này, được [Trung Cộng] sau đó mô tả là một liệt sĩ.  

[Các phóng viên] Phương Bân (Fang Bin), Trần Thu Thực (Chen Qiushi), và các nhà báo công dân khác, những người đã ghi lại sự bùng phát dịch bệnh ở Vũ Hán, bao gồm các chuyến đi đến các bệnh viện địa phương và nhà tang lễ, đã bị mất tích. Hiện vẫn chưa rõ tung tích của ông Phương và ông Trần.

Vào ngày 28/12/2020, [nhà báo] Trương Triển (Zhang Zhan) bị kết án 4 năm tù giam, trở thành nhà báo công dân đầu tiên bị kết án vì cung cấp thông tin trực tiếp về dịch bệnh ở Trung Quốc.

Cư dân mạng cũng cho biết đã bị cảnh sát địa phương giam giữ sau khi họ đăng thông tin liên quan đến dịch bệnh trên mạng xã hội.

Các tài liệu nội bộ do The Epoch Times thu được cho thấy các cơ quan tuyên truyền [của Trung Cộng] đã ngăn chặn các thông tin về đại dịch mà không phù hợp với các câu chuyện được công bố chính thức.

Bắc kinh tiếp tục che dấu dịch bệnh
Nhân viên an ninh Trung Quốc đeo khẩu trang phòng dịch, diễu hành qua Quảng trường Thiên An Môn ở Bắc Kinh hôm 04/04/2020. (Ảnh: Lintao Zhang / Getty Images)

Người dân [Trung Quốc] đang phát ngán với cách xử lý tình hình của chính quyền địa phương.

Vào tháng 3/2020, các cư dân bị phong tỏa ở Vũ Hán đã chất vấn một nhóm quan chức Trung Cộng đi tham quan khu vực này. Họ la hét những lời phàn nàn từ căn hộ của mình, chẳng hạn như “Đó là giả mạo, mọi thứ đều là giả mạo!”

Gần đây ở thành phố đông bắc Đại Liên, sinh viên đại học bị cấm rời khỏi khuôn viên trường khi thành phố này đưa tin về các trường hợp COVID-19 mới. Họ phàn nàn về việc bị cách ly đột ngột.

“Tôi tin rằng nếu chính quyền Đại Liên tiếp tục khăng khăng không cho phép sinh viên rời khỏi [khuôn viên nhà trường], họ có thể trở nên hiếu động. Họ thậm chí có thể liên kết với nhau để chống lại,” một sinh viên tuyên bố.

Nicole Hao và Annie Wu
Yến Nhi biên dịch

Xem thêm:

Với 22 ngôn ngữ, Epoch Times là một kênh truyền thông Mỹ độc lập theo nguyên tắc Sự Thật và Truyền Thống. Thông qua những bài báo trung thực, cung cấp sự thật và làm sáng tỏ những vấn đề xã hội quan trọng, Epoch Times mong muốn gửi đến Quý độc giả những giá trị nhân văn của sự chính trực, lương thiện, lòng trắc ẩn, hay những bài học quý giá từ lịch sử, đồng thời tôn vinh các giá trị phổ quát của nhân loại.

Rất mong nhận được sự ủng hộ và đồng hành của Quý độc giả thông qua việc chia sẻ, lan tỏa các bài viết đến với cộng đồng. Epoch Times tin rằng đây là cách để chúng ta cùng kiến tạo tương lai, đi tới một đại kỷ nguyên mới huy hoàng và đẹp đẽ hơn.


Mọi ý kiến và đóng góp bài vở, xin vui lòng gửi về: [email protected]