Hôm thứ Hai, Liên Hợp Quốc cảnh báo rằng hệ thống ngân hàng của Afghanistan đang trên bờ vực sụp đổ vì người tiêu dùng không thể trả các khoản vay, ít tiền gửi hơn và các vấn đề thanh khoản khác, dẫn đến một cuộc khủng hoảng xã hội trong một nền kinh tế vốn đã mỏng manh.

Trong bản báo cáo dài ba trang, Chương trình Phát triển Liên hợp quốc (UNDP) cho biết rằng, “Hệ thống tài chính và thanh toán ngân hàng của Afghanistan đang gặp nhiều xáo trộn.” Một vụ rút tiền ngân hàng ồ ạt “phải được giải quyết nhanh chóng để cải thiện năng lực sản xuất hạn chế của Afghanistan và ngăn chặn hệ thống ngân hàng này sụp đổ.”

Báo cáo tình hình này đã nêu chi tiết về kịch bản hiện tại của lĩnh vực tài chính ngân hàng ở đất nước bị chiến tranh tàn phá cũng như trước khi Taliban chiếm Kabul hôm 15/08/2021.

Hỗ trợ nhân đạo đang bị cản trở bởi cuộc khủng hoảng thanh khoản mà các ngân hàng Afghanistan phải đối mặt. Người gửi tiền đang thiếu niềm tin trong khi thị trường quốc tế đang né tránh các khoản đầu tư với dự báo của IMP cho giai đoạn 2021-2022 báo cáo nền kinh tế này sụt giảm tới 30%.

Tổng số tiền gửi ngân hàng ước tính mất khoảng 40%, từ 2.9 tỷ USD vào cuối năm 2020 xuống còn 2 tỷ USD vào tháng 09/2021 và ước tính còn 1.8 tỷ USD vào cuối năm. Nợ xấu (NPL) đã tăng từ khoảng 30% vào cuối năm 2020 lên 57% vào tháng Chín.

Trong báo cáo, UNDP cho biết rằng, “Trong điều kiện hiện tại, tỷ lệ nợ xấu có vẻ đang tăng lên, có khả năng dẫn đến sự sụp đổ của các MSME và khu vực ngân hàng.” 

Ông Abdallah Al Dardari, Đại diện thường trú của UNDP tại Afghanistan, nói với Bloomberg rằng hỗ trợ quốc tế từ các tổ chức như LHQ và các tổ chức phi chính phủ khác, bao gồm cả nhập cảng thực phẩm, được thực hiện thông qua một hệ thống ngân hàng đang hoạt động.

Hệ thống kinh tế hiện có kết nối Afghanistan với thế giới bên ngoài. Theo Public Now, “Không có lĩnh vực ngân hàng, thì không có giải pháp nhân đạo nào cho Afghanistan. Chúng ta có thực sự muốn thấy người Afghanistan bị cô lập hoàn toàn không?”

Chỉ có khoảng 500,000 USD bằng tiền Afghanistan đang được lưu thông dẫn đến cuộc khủng hoảng thanh khoản. Ông Al Dardari nói, “Phần còn lại cất ở dưới nệm hoặc dưới gối vì mọi người sợ hãi.”

Chương trình Lương thực Thế giới ước tính một nửa dân số nước này đang phải đối mặt với nạn đói nghiêm trọng. Kể từ khi Hoa Kỳ rút quân và sau đó là sự tiếp quản của Taliban, viện trợ quốc tế đã cạn kiệt và các ngân hàng quốc tế đã đóng băng hàng tỷ USD tài sản của Afghanistan. Ông Amir Khan Muttaqi, Bộ trưởng Ngoại giao Taliban, đã tái kêu gọi Hoa Kỳ giải phóng các khoản tiền bị đóng băng trị giá 9 tỷ USD, nếu không sẽ có nguy cơ kích hoạt một cuộc di cư tị nạn hàng loạt.

UNDP khuyến nghị một chương trình bảo hiểm tiền gửi, đủ tiền mặt thanh khoản và bảo đảm tín dụng để cứu hệ thống ngân hàng khỏi sự sụp đổ.

UNDP cho biết trong báo cáo, đề cập đến Quỹ Tiền tệ Quốc tế và Ngân hàng Thế giới, “Sự phối hợp với các Tổ chức Tài chính Quốc tế, với kinh nghiệm sâu rộng của họ về hệ thống tài chính Afghanistan, sẽ là yếu tố quan trọng đối với quá trình này.” 

Do Naveen Athrappully thực hiện
Lưu Đức biên dịch
Quý vị tham khảo bản gốc từ The Epoch Times

Xem thêm: